Tính…“tự thán” trong ca khúc Lâm Tuyền

16 Tháng Năm 201312:00 SA(Xem: 5496)
Tính…“tự thán” trong ca khúc Lâm Tuyền

(Tiếp theo và hết).

Không biết có phải thế hệ nhạc sĩ trước, cũng như sau điểm mốc 1954, vốn sống trong hoàn cảnh đất nước loạn lạc, chiến tranh triền miên, nên vấn đề du lịch đó đây của họ (cũng như những thành phần xã hội khác), đầy khó khăn, ngặt nghèo? Vì thế, khá nhiều nhạc sĩ đã có những ca khúc hiển lộng mơ ước dong duổi, phiêu lưu năm châu bốn biển, như một cách thế giải tỏa ức chế?

lamtuyen

Thí dụ, Phạm Duy có hơn một sáng tác cho thấy giấc mộng…phiêu lưu cùng trời, cuối đất của ông. Một ca khúc nổi tiếng của họ Phạm, trong thể tài này, bài “Viễn du”:

Ra khơi,
Biết mặt trùng dương, biết trời mênh mông
Biết đời viển vông, biết ta hãi hùng
Ra khơi,
Thấy lòng phơi phới, thấy tình thế giới
Thấy mộng ngày mai, thấy niềm tin mới

Chơi vơi, con thuyền trên sóng không nguôi
Bão bùng xô tới xô lui, vững tay chèo lái
Xa xôi,
Hỡi người trong viễn phương ơi
Hẹn hò nhau viễn du thôi, lên đường mãi mãi…” (9)

Hay Trọng Khương với “Bánh xe lãng tử”:

“…Ta luyến lưu một kiếp giang hồ
Dù rằng cuộc sống vô bờ
Tim nồng giòng máu vô tư

A ha ha!
suối in hình chiếc xe tàng
Đêm nao đập vỡ cây đàn
Giận đời nào ai mắt xanh

Vó câu bấp bênh
Trên đường gian nan
Chiếc xe lắc lư ru hồn nghệ sĩ tới nơi xa ngàn…” (10)

Cố nhạc sĩ Lâm Tuyền, không khác!

Trong số những sáng tác ông để lại cho đời, lãng mạn hay khát khao “chân trời, góc biển” của ông, cũng bàng bạc trong nhiều ca khúc.

Tuy nhiên, nếu các nhạc sĩ cùng thời với ông, khi ném tâm hồn họ vào thể tài thuộc loại…”ra khơi” với tất cả hưng phấn, náo nức… không bi lụy thì, nhạc sĩ Lâm Tuyền lại ở mặt bên kia của những hăm hở dậy sóng ấy.

Căn cứ vào ca từ của một trong những sáng tác nổi tiếng của tài hoa tân nhạc kém may mắn này, là ca khúc “Hình ảnh một buổi chiều,” ở đoạn điệp khúc, tác giả cho thấy, với ông, cuộc đời không có ý nghĩa nào khác hơn hoặc, lớn hơn khao khát phiêu lưu chân trời, góc biển:

“…Bao năm qua ta sống giang hồ xa quê nhà.
Nơi xa xôi muôn ý phiêu lưu dâng cho đời.
Dù bao nhiêu cay đắng
Đến làm nát lòng ta
Tan nát rồi không đoái hoài.
Dù bao nhiêu sóng gió
Quyết đem chí tung hoành.
Sống quên hết bao hận bên lòng…”

Vậy mà, ngay sau đấy, khi chuyển qua đoạn kết của ca khúc, ở hai phân khúc cuối, ông viết:

Nhìn ta say đắm man mác sầu
Lòng ta tha thiết tình thương nhớ
E ấp ngàn câu trong mắt buồn
Người biết ta sầu muôn ý nao.

Miền xa mây núi xanh ngát màu
Hồn bơ vơ lúc hoàng hôn xuống
Khi nắng vàng phai trên núi đồi
Là lúc ta buồn bao kiếp nguôi!” (11)

Hơn thế, dù… ra khơi hay, cất cánh bay tới những khoảng trời cao, rộng, luôn luôn cùng với ông, bên cạnh ông, là hình ảnh một cuộc tình quay lưng. Sự ly tan với một người nữ:

“…Biệt ly, anh theo cánh gió chơi vơi
Phiêu du khắp bốn phương trời
Xa xôi tiếc nhớ khôn nguôi
Men say lấp kín môi cười
Biệt ly - sầu bi.”

(Lâm Tuyền, trích “Trở về dĩ vãng”) (12)

Hoặc nữa:

“…Dừng lại đây cho ta còn thấy,
màu khăn tay đưa nhau ngày ấy
người ra đi hẹn với tang bồng
một sớm nắng mai hương nồng
về chung say đắp non sông

Trăng xưa xa xôi lộng gió
màu xanh tươi quê hương còn đó
người quên ta còn nhớ chăng là
hình bóng cố nhân quê nhà
còn nhớ thương người chốn xa

Người xa xăm ta buồn nhớ ...”

(Lâm Tuyền, trích “Nhắn người viễn xứ”) (13)

Với tôi, khao khát “năm châu bốn biển” của Lâm Tuyền chỉ là mặt nổi của tảng băng! Ở đáy sâu tâm cảm ông, có dễ là những toan tính, mơ ước xa lánh nhân thế! Xa lánh đời thường!

Ông mượn hình ảnh sông nước, giang hồ để giãi bày tâm tư riêng, (đồng thời nhắn gửi…ai đó, qua tiếng thở dài cố nén, nhưng vẫn gập ghềnh, thiết tha nỗi nhớ…)

Ở điểm này, theo tôi, ông đã chân thật biết bao, với chính ông! Ông chân thật tới mức chẳng những không dấu giếm mà, còn tự thú: Nỗi buồn của ông, rồi đây, không biết sẽ trải qua bao nhiêu kiếp, mới buông tha ông?

Làm như ông được sinh ra, không phải để đối mặt nỗi buồn! Mà, ông chính là “con tin” của những nỗi buồn vực sâu đó!

Tôi muốn gọi bộc bạch của ông, qua ca từ, là những “tự thán!” Những giây phút đối thoại với bóng! Soi rọi chính mình:

“…Khi nắng vàng phai trên núi đồi
Là lúc ta buồn bao kiếp nguôi(?)”

(“Hình ảnh một buổi chiều.” (14)

Hoặc:

Cố nắn tơ đồng,
Khóc oán phong trần
Hồn ta mưa gió lạnh lùng đau!”

(“Tơ sầu”) (15)

Sự ngay thẳng, chân thật với con người mình, thể hiện qua ca từ của nhiều ca khúc của Lâm Tuyền, trong ghi nhận của tôi, là một thái độ sống rất đáng trân trọng. Như chúng ta trân trọng tài hoa, trí tuệ của ông vậy.

Du Tử Lê,

(Garden Grovae May 15-2013)

…………………………………………………………………..

Chú thích:

(9), 10), (11), (12), (13), (14), (15): Ng.đd.

 

Gửi ý kiến của bạn
Tên của bạn
Email của bạn
26 Tháng Tám 202012:00 SA(Xem: 7207)
Những người theo dõi sinh hoạt âm nhạc ở miền Nam Việt Nam vào giữa thập niên 1960...
31 Tháng Bảy 20209:56 SA(Xem: 2253)
Khi gặp Bùi Xuân Phái, thấy nhau, chúng tôi cùng bùi ngùi. Chúng tôi không nói được với nhau một lời nào!.! chỉ nhìn nhau. Mặc cho những giọt mắt già nua, hiếm hoi, lặng lẽ chảy…
11 Tháng Bảy 202012:00 SA(Xem: 15356)
dutule.com: Chúng tôi đăng lại, bài Du Tử Lê viết về bạn mình, nhà văn Nguyễn Xuân Hoàng, như món quà muộn, mừng Sinh Nhật anh.
06 Tháng Bảy 202012:00 SA(Xem: 9587)
Nhìn lại toàn cảnh 20 năm văn học, nghệ thuật miền Nam
06 Tháng Sáu 20203:30 CH(Xem: 695)
Trần Thanh Hiệp ghi nhận rằng “lịch sử” thơ Tự Do ở Việt Nam, đã chào đời khoảng cuối thập niên 1920, đầu thập niên 1930.
11 Tháng Ba 202012:00 SA(Xem: 6620)
họ không chỉ là những viên gạch lót đường mà họ còn là những con én lẻ loi, tin rằng trong hoàn cảnh nào thì, mùa xuân rồi cũng sẽ tới.
28 Tháng Giêng 202012:00 SA(Xem: 17123)
Với tiêu chí tự đặt cho mình: “Nhạc phải cho hay, lời phải cho đẹp và ý nghĩa;” Từ Công Phụng đã đem đến cho giới thưởng ngoạn những tình khúc sang cả, mượt mà từ nhạc tới lời.
27 Tháng Giêng 202012:00 SA(Xem: 7790)
Nhân cách kẻ sĩ miền Nam của nhà văn Bình Nguyên Lộc, phần nào rửa được những vết nhơ của thiểu số người cầm bút miền Nam, ngay sau biến cố tháng 4-1975
10 Tháng Giêng 202012:00 SA(Xem: 31101)
Mặc dù, mỗi chúng ta, hằng ngày, bất cứ lúc nào, ở đâu, cũng có thể gọi được, tự làm lấy cho mình một ly cà phê sữa đá. Chỉ riêng Anh thì không. Chẳng bao giờ, chẳng bao giờ, nữa!
01 Tháng Giêng 202012:00 SA(Xem: 8262)
Mùa xuân đồng nghĩa với sự hồi sinh của tất cả mọi đọt, mầm. Từ đó, tin yêu, hy vọng lấp lánh khắp cùng trời đất.
Du Tử Lê Thơ Toàn Tập/ Trọn bộ 4 tập, trên 2000 trang
Cơ sở HT Productions cùng với công ty Amazon đã ấn hành Tuyển tập tùy bút “Chỉ nhớ người thôi, đủ hết đời” của nhà thơ Du Tử Lê.
Trường hợp muốn có chữ ký tác giả để lưu niệm, ở Việt Nam, xin liên lạc với Cô Sóc, tel.: 090-260-4722. Ngoài Việt Nam, xin liên lạc với Ms. Phan Hạnh Tuyền, Email:phanhanhtuyen@gmail.com
Ở lần tái bản này, ngoài phần hiệu đính, cơ sở HT Productions còn có phần hình ảnh trên dưới 50 tác giả được đề cập trong sách.
TÁC GIẢ
(Xem: 7207)
Những người theo dõi sinh hoạt âm nhạc ở miền Nam Việt Nam vào giữa thập niên 1960...
(Xem: 2253)
Khi gặp Bùi Xuân Phái, thấy nhau, chúng tôi cùng bùi ngùi. Chúng tôi không nói được với nhau một lời nào!.! chỉ nhìn nhau. Mặc cho những giọt mắt già nua, hiếm hoi, lặng lẽ chảy…
(Xem: 15356)
dutule.com: Chúng tôi đăng lại, bài Du Tử Lê viết về bạn mình, nhà văn Nguyễn Xuân Hoàng, như món quà muộn, mừng Sinh Nhật anh.
(Xem: 9587)
Nhìn lại toàn cảnh 20 năm văn học, nghệ thuật miền Nam
(Xem: 695)
Trần Thanh Hiệp ghi nhận rằng “lịch sử” thơ Tự Do ở Việt Nam, đã chào đời khoảng cuối thập niên 1920, đầu thập niên 1930.
(Xem: 8717)
Có dễ một triệu năm, hay một triệu năm lẽ, tôi gặp. Không phải dáng núi. Dáng núi vòi vọi cao, ngất ngưỡng, ảm đạm, nghiêm minh.
(Xem: 922)
Anh Lê, những gì anh đã cho em, đã thương em, tấm lòng đó còn mãi mãi.
(Xem: 349)
Du Tử Lê tên thật là Lê Cự Phách. Tên sao người vậy. Anh đã sống và viết đến những giây phút cuối cùng.
(Xem: 1584)
Nói như Orchid Lâm Quỳnh, không có cái gọi là “better place” cho bố, vì bố đã rất ấm áp, bình an trong ngôi nhà đó. Thiên đàng ở đâu thì kệ nó chớ!
(Xem: 414)
Hôm 13-8-2016, Du Tử Lê từ Mỹ trở về Huế, xứ sở mà nhà thơ đã có dịp nhiều lần ghé đến trong hàng chục năm trước.
(Xem: 12041)
Tình Sầu Du Tử Lê - Thơ: Du Tử Lê - Nhạc: Phạm Duy - Tiếng hát: Thái Thanh
(Xem: 1425)
Nhưng, khi em về nhà ngày hôm nay, thì bố của em, đã không còn.
(Xem: 2480)
Thơ Du Tử Lê, nhạc: Trần Duy Đức
(Xem: 2935)
Thời gian vừa qua, nhà thơ Du Tử Lê có nhận trả lời phỏng vấn hai đài truyền hình ở miền nam Cali là SET/TV và V-Star-TV.
(Xem: 2840)
Triển lãm tranh của Du Tử Lê, được tổ chức tại tư gia của ông bà Nhạc Sĩ Đăng Khánh-Phương Hoa
(Xem: 22683)
Tôi gọi thơ Du Tử Lê là thơ áo vàng, thơ vô địch, thơ về đầu.
(Xem: 17159)
Nhà báo Vũ Ánh phỏng vấn Du Tử Lê 11-2013
(Xem: 14875)
12-18-2009 Nhà thơ Du Tử Lê phỏng vấn nhạc sĩ Thân Trọng Uyên Phươn
(Xem: 18156)
Khi gối đầu lên ngực em - Thơ Du Tử Lê - Nhac: Tịnh Hiếu, Khoa Nguyễn - Tiếng hát: Đồng Thảo
(Xem: 16088)
Người về như bụi - Thơ: Du Tử Lê - Nhạc: Hoàng Quốc Bảo - Tiếng hát: Kim Tước
(Xem: 14659)
Hỏi chúa đi rồi em sẽ hay - Thơ: Du Tử Lê - Nhạc: Hoàng Thanh Tâm - Tiếng hát: Tuấn Anh
(Xem: 12439)
Khái Quát Văn Học Ba Miền - Du Tử Lê, Nguyễn Mạnh Trinh, Thái Tú Hạp
(Xem: 11429)
2013-03-30 Triển lãm tranh Du Tử Lê - Falls Church - Virginia
(Xem: 11520)
Nhạc sĩ Đăng Khánh cư ngụ tại Houston Texas, ngoài là một nhạc sĩ ông còn là một nha sĩ
(Xem: 10755)
Triển Lãm Tranh Du Tử Lê ở Hoa Thịnh Đốn
(Xem: 10461)
Triển lãm Tranh và đêm nhạc "Giữ Đời Cho Nhau" Du Tử Lê đã gặt hái sự thành công tại Seattl
(Xem: 17240)
Nhà báo Lê Văn là cựu Giám Đốc đài VOA phần Việt Ngữ
(Xem: 24065)
ngọn cây có những trời giông bão. ta có nghìn năm đợi một người
(Xem: 29052)
Cung Trầm Tưởng sinh ngày 28/2/1932 tại Hà Nội. Năm 15 tuổi ông bắt đầu làm thơ,
(Xem: 20562)
Tên thật Nguyễn đức Quang, sinh năm 1944 tại Sơn Tây. Theo gia đình vào Nam năm 1954
(Xem: 21930)
ơn em thơ dại từ trời/theo ta xuống biển vớt đời ta trôi/ơn em, dáng mỏng mưa vời
(Xem: 25605)
Nhạc sĩ Đăng Khánh cư ngụ tại Houston Texas, ngoài là một nhạc sĩ ông còn là một nha sĩ
(Xem: 24489)
Nhan đề đầu tiên của ca khúc “Hạnh phúc buồn,” là “Trong tay thánh nữ có đời tôi.”
(Xem: 20686)
Bác sĩ Bích Liên tốt nghiệp cử nhân Khoa học tại Đại Học UCI (1982), Tiến sĩ Y Khoa Đại học UCI (1987
Khách Thăm Viếng
2,654,981