Trò chuyện trên mạng với Nhà thơ Trịnh Sơn (Kỳ 06)

09 Tháng Mười Hai 201312:00 SA(Xem: 1659)
Trò chuyện trên mạng với Nhà thơ Trịnh Sơn (Kỳ 06)

Câu hỏi của Chiến Nguyễn:
Tôi không biết anh Trịnh Sơn có thấy rằng, song song với những người trẻ thế hệ Trịnh Sơn làm thơ rất tốt với những ý hướng tìm tòi mới mẻ, nhưng vẫn trên căn bản văn chương, thì ở một mặt khác, tôi lại thấy chúng ta cũng có không ít những người trẻ làm thơ nhưng không phân biệt được chữ nghĩa với những hình ảnh, danh từ thô tục mà họ thoải mái đem vào trong thơ của họ!
Ý tôi muốn hỏi anh Trịnh Sơn có những suy nghĩ gì về hiện tượng này. Nếu trả lời xin anh nói thẳng, nói thật về những suy nghĩ chủ quan của anh.
Cám ơn anh trước.

 
Trịnh Sơn trả lời:
 
Xin lỗi, tôi chưa hiểu ý của độc giả Chiến Nguyễn, căn bản văn chương là gì? Nghĩa là những hệ giá trị đã xác định (chân, thiện, mỹ chẳng hạn)?
Nếu có một khái niệm gọi là căn bản văn chương, tôi cho rằng khái niệm này góp phần, không ít thì nhiều, làm lụi tàn văn chương nghệ thuật. Làm chết yểu tinh thần dấn thân của người nghệ sĩ trên địa hạt Sáng tạo. Sáng tạo, tôi thích nghĩ hai chữ này là thuộc tính của một bãi đất hoang hơn là một thành thị tráng lệ với đèn hoa và những gì ai cũng có thể hình dung được. Sáng tạo, như Sheila Heti nói, nên là cái chợ hơn là nhà thờ.
Từ thuở sơ khai của ngôn ngữ, liệu tổ tiên loài người có phân biệt từ ngữ nào là thô tục hoặc thanh cao? Nếu phân biệt thì hẳn những cái thô tục đã chết điếng, dưới bàn tay nhà cầm quyền Công xã, Bộ lạc, Phong kiến, Giáo hội và Độc tài. Cái đầu là đẹp, còn “cái cuối” (tôi xin phép dùng chữ “cái cuối” để chỉ những cái l…, c…, đ…,… đễ đỡ làm khó chịu quý độc giả) là xấu? Để đi tới một kết luận nào đó về một từ, hẳn loài người đã trải qua lâu, rất lâu những sự kiện liên quan tới từ ấy. Và, hiệu ứng đám đông là thứ rơm ngún lửa, cháy lần cháy mòn âm thanh sắc màu ngữ nghĩa. Làm nghèo nàn gia tài ông cha để lại, vốn đã nghèo nàn bởi nhiều thứ quy luật, triết thuyết và chế độ.
Với tôi, mọi từ ngữ, chữ cái có quyền bình đẳng như nhau. Đẹp hay xấu, là cách chúng ta soi nó lên tâm trí mình. Cây cầu đá của Triệu Châu, vâng, chỉ là một cây cầu đơn sơ – người đi qua trên đó, ngựa đi qua trên đó, và lừa cũng đi qua trên đó.
Sự thô tục, không phải đến ngày nay chúng ta mới giật mình, xấu hổ đến độ đỏ mặt khi thấy “chúng” trong từ điển hoặc các tác phẩm văn học nghệ thuật. Bạn đã từng tưởng tượng “cái cuối” của nàng Mona Lisa chưa? Nếu chưa, tôi không dám chắc bạn yêu nàng vì vẻ quyến rũ mê hoặc của nàng mà danh họa Leonardo de Vinci tạo ra, chưa chắc bằng bàn tay rửa trước khi ăn và sau khi bước ra từ nhà vệ sinh của ông.
Chợt nghĩ đến câu chuyện tiếu lâm: Một vị sư ngồi trong tiệm hớt tóc massage nọ, nghe người xung quanh tán gẫu, buồn miệng cũng họa theo:
- Cái cần thì không mọc. Cái không cần thì cứ mọc!
Ý của vị sư thì đến đứa học trò nhỏ cũng có thể hiểu, nôm na: Tay, chân, tai, mắt (cần thiết) thì không mọc thêm mà râu, tóc, móng tay (không cần) cứ mọc thêm. Cô gái đang cạo đầu cho sư bất chợt đỏ mặt:
- Chắc, con c… của thầy dài lắm!
 
Thô tục, nếu có, là sự thô tục trong cách làm và cách nghĩ. Là sự gắng gượng, giả tạo và hụt hơi của một số nhà thơ hoặc người đọc họ. E.M. Remarque có đặt vấn đề: Tại sao bọn phát xít, độc tài không hẹn nhau mà cùng chọn giày đinh, ủng cao tới đầu gối?
Bắt chước tác gia lừng danh của Bóng tối ở cuối đường, và xin lỗi quý bà, mẹ và chị em phụ nữ cao quý, tôi xin hỏi: Tại sao người Việt lại thích mang guốc cao gót đến thế nhỉ? Nhất là giới học thuật và văn nghệ sĩ.
 
Tôi không cổ vũ các vị nghệ sĩ dùng tràn lan “cái cuối” ở nơi công cộng. Tôi chỉ xin chúng ta hãy đặt “cái cuối” đúng vị trí của nó.
Kết thúc, xin kính gởi đến ông/bà Chiến Nguyễn mấy câu của tôi:

“Đừng đỏ mặt khi đọc thơ anh
Trụi trần tình yêu không bao giờ cần vỏ bọc
Vú ấy môi ấy mông ấy của những đứa bé Trung Đông đói rách
Bản năng nhỏ giọt trên uẩn ức chiến tranh
Bao nhiêu cô gái đã ngậm tay bạn mình tưởng môi hôn của một người trai trẻ
Những hố bom đức hạnh
Khoét sâu vết bầm tím
Những hố bom còn trinh
Mười ngón chân bấu buồn thùy mị
Thỉnh thoảng chúng ta bị níu lại giữa đường
Một bàn tay cầu khẩn
Tặc lưỡi
- Áo hoàng hoa
 mua đã mua rồi…”
(trích Tuổi trẻ - Trịnh Sơn)
 
Xin cảm ơn.

Gửi ý kiến của bạn
Tên của bạn
Email của bạn
27 Tháng Mười Một 201512:00 SA(Xem: 1657)
Thưa ông, hôm nay tôi có mấy câu hỏi nhỏ gửi cho ông đây. Đó là tôi có đọc “Khói trắng thiên đường” của ông và thấy ông có ghi lại một vài đoạn thơ của ông. Tôi rất thích mấy đoạn thơ ngắn ấy. Vậy ông có thể vui lòng cho tôi biết:
05 Tháng Mười Một 201512:00 SA(Xem: 1959)
Hầu như mọi người đều nhận thấy tiểu thuyết hay truyên dài của ông thường dựa trên những dữ kiện thực. Phần hư cấu có rất ít. Vậy cá nhân ông đánh giá thế nào về những truyện hoàn toàn được xây dựng trên hư cấu?
06 Tháng Mười 201512:00 SA(Xem: 2247)
Tôi theo dõi gần như khá đầy đủ những tác phẩm ông đã xuất bản. Do đấy, tôi được biết ông từng gặp khó khăn với một vài tác phẩm của mình. Vậy thì đứng trước những khó khăn ấy ông đã có thái độ nào?
07 Tháng Tám 201512:00 SA(Xem: 2637)
ông sẽ nói đôi điều về tình ái với bạn đọc chứ? Nó xuất hiện, xoa dịu, chữa lành những bi kịch khác ra sao, nó có nhất thiết tồn tại trong một tác phẩm không, và liều lượng, vai trò của nó như thế nào góp vào thành công của tác phẩm
24 Tháng Bảy 201512:00 SA(Xem: 2584)
Có người cho rằng truyện ngắn là một mảnh của truyện dài ngắt ra. Ông có đồng ý với quan niệm này hay ông có quan niệm khác? Nếu ông có quan niệm khác thì xin ông trả lời rõ ràng cho tôi được hiểu.
09 Tháng Bảy 201512:00 SA(Xem: 2825)
Ông Du Tử Lê nói, ông là người rất giầu có về vốn sống. Từ đó tôi có 4 câu hỏi nhỏ mong ông trả lời đó là:
02 Tháng Bảy 201512:00 SA(Xem: 2346)
Tôi có mua và đã đọc cuốn “Khói trắng thiên đường” của ông. Câu hỏi của tôi là ông có thể cho tôi biết là có bao nhiêu phần trăm sự thật trong truyện này?
25 Tháng Sáu 201512:00 SA(Xem: 3333)
Nhà văn Đào Hiếu sinh tại Tây Sơn, tỉnh Bình Định. Tốt nghiệp cử nhân văn chương, đại học Văn khoa Sài Gòn 1972. Sau năm 1975, ông công tác tại báo Tuổi Trẻ và nhà xuất bản Trẻ... Cùng gia đình, ông hiện sống tại Sài Gòn
24 Tháng Năm 201512:00 SA(Xem: 2678)
Thưa ông: Những đề tài đó có xuất phát từ những cảm nghiệm cá nhân của ông không? Nếu có thì chừng bao nhiêu phần trăm?
04 Tháng Năm 201512:00 SA(Xem: 2901)
Kim Loan : Thưa anh, theo tôi nghĩ, người viết phiếm như ông thì bất cứ lúc nào, đi đâu cũng lắng tai nghe, thâu nhận...để rồi về viết. Như thế đời sống lúc nào cũng lăm lăm dòm ngó mọi chuyện để viết, thế thì chán chết. Chẳng lúc nào mình sống thoải mái, phải không thưa anh?
Cơ sở HT Productions cùng với công ty Amazon đã ấn hành Tuyển tập tùy bút “Chỉ nhớ người thôi, đủ hết đời” của nhà thơ Du Tử Lê.
Trường hợp muốn có chữ ký tác giả để lưu niệm, ở Việt Nam, xin liên lạc với Cô Sóc, tel.: 090-260-4722. Ngoài Việt Nam, xin liên lạc với Ms. Phan Hạnh Tuyền, Email:phanhanhtuyen@gmail.com
Ở lần tái bản này, ngoài phần hiệu đính, cơ sở HT Productions còn có phần hình ảnh trên dưới 50 tác giả được đề cập trong sách.
TÁC GIẢ
(Xem: 215)
Hiện cư ngụ tại Âu Châu, đang là ứng viên tiến sĩ văn chương của đại học Lancaster, Anh Quốc
(Xem: 217)
Thành công cả về vật chất lẫn tinh thần của đại nhạc hội chủ đề “Chút tình trao nhau” vào dịp Tết năm 1996
(Xem: 86)
Thành công cả về vật chất lẫn tinh thần của đại nhạc hội chủ đề “Chút tình trao nhau” vào dịp Tết năm 1996
(Xem: 112)
Thành công cả về vật chất lẫn tinh thần của đại nhạc hội chủ đề “Chút tình trao nhau” vào dịp Tết năm 1996
(Xem: 336)
Trần Quốc Bảo đã rất sớm, có trong máu huyết cái tinh thần ghi công và, bày tỏ cụ thể lòng biết ơn những văn nghệ sĩ
(Xem: 381)
Đầu tháng 6-2018, tuyển thơ Khúc Thụy Du của nhà thơ Du Tử Lê ra mắt độc giả trong nước.
(Xem: 11926)
Đứng giữa gian hàng, trên một bục gỗ cao phủ khăn trắng nuốt, người thiếu nữ trông nổi bật hẳn lên với trang phục tuy rực rỡ sắc mầ
(Xem: 1316)
Theo thiển ý cá nhân tôi, thơ Du Tử Lê khá "hiền!"
(Xem: 6028)
“Ngay sau khi gặp ông, tôi đã bước sang “chặng đường ngỡ ngàng.” Không ngỡ ngàng sao được khi mà đứng bên ông
(Xem: 1594)
DU TỬ LÊ cũng là một nhân vật đặc biệt. Nhỏ hơn họ Trịnh vài tuổi. Gốc gác Phủ Lý, Hà Nam. Sống ở Hà Nội, trước khi theo gia đình di cư vào Nam.
(Xem: 268)
Thời gian vừa qua, nhà thơ Du Tử Lê có nhận trả lời phỏng vấn hai đài truyền hình ở miền nam Cali là SET/TV và V-Star-TV.
(Xem: 389)
Triển lãm tranh của Du Tử Lê, được tổ chức tại tư gia của ông bà Nhạc Sĩ Đăng Khánh-Phương Hoa
(Xem: 20190)
Tôi gọi thơ Du Tử Lê là thơ áo vàng, thơ vô địch, thơ về đầu.
(Xem: 15049)
Nhà báo Vũ Ánh phỏng vấn Du Tử Lê 11-2013
(Xem: 12568)
12-18-2009 Nhà thơ Du Tử Lê phỏng vấn nhạc sĩ Thân Trọng Uyên Phươn
(Xem: 15786)
Khi gối đầu lên ngực em - Thơ Du Tử Lê - Nhac: Tịnh Hiếu, Khoa Nguyễn - Tiếng hát: Đồng Thảo
(Xem: 13892)
Người về như bụi - Thơ: Du Tử Lê - Nhạc: Hoàng Quốc Bảo - Tiếng hát: Kim Tước
(Xem: 12360)
Hỏi chúa đi rồi em sẽ hay - Thơ: Du Tử Lê - Nhạc: Hoàng Thanh Tâm - Tiếng hát: Tuấn Anh
(Xem: 10372)
Khái Quát Văn Học Ba Miền - Du Tử Lê, Nguyễn Mạnh Trinh, Thái Tú Hạp
(Xem: 9613)
2013-03-30 Triển lãm tranh Du Tử Lê - Falls Church - Virginia
(Xem: 9743)
Nhạc sĩ Đăng Khánh cư ngụ tại Houston Texas, ngoài là một nhạc sĩ ông còn là một nha sĩ
(Xem: 8953)
Triển Lãm Tranh Du Tử Lê ở Hoa Thịnh Đốn
(Xem: 8553)
Triển lãm Tranh và đêm nhạc "Giữ Đời Cho Nhau" Du Tử Lê đã gặt hái sự thành công tại Seattl
(Xem: 9713)
Tình Sầu Du Tử Lê - Thơ: Du Tử Lê - Nhạc: Phạm Duy - Tiếng hát: Thái Thanh
(Xem: 14968)
Nhà báo Lê Văn là cựu Giám Đốc đài VOA phần Việt Ngữ
(Xem: 21310)
ngọn cây có những trời giông bão. ta có nghìn năm đợi một người
(Xem: 27142)
Cung Trầm Tưởng sinh ngày 28/2/1932 tại Hà Nội. Năm 15 tuổi ông bắt đầu làm thơ,
(Xem: 18631)
Tên thật Nguyễn đức Quang, sinh năm 1944 tại Sơn Tây. Theo gia đình vào Nam năm 1954
(Xem: 19730)
ơn em thơ dại từ trời/theo ta xuống biển vớt đời ta trôi/ơn em, dáng mỏng mưa vời
(Xem: 23976)
Nhạc sĩ Đăng Khánh cư ngụ tại Houston Texas, ngoài là một nhạc sĩ ông còn là một nha sĩ
(Xem: 21650)
Nhan đề đầu tiên của ca khúc “Hạnh phúc buồn,” là “Trong tay thánh nữ có đời tôi.”
(Xem: 18104)
Bác sĩ Bích Liên tốt nghiệp cử nhân Khoa học tại Đại Học UCI (1982), Tiến sĩ Y Khoa Đại học UCI (1987
Khách Thăm Viếng
1,889,721