PHAN DIÊN - Du Tử Lê một thời nhớ lại.

22 Tháng Hai 201612:00 SA(Xem: 2881)
PHAN DIÊN - Du Tử Lê một thời nhớ lại.

Khoảng năm 1964, lần đầu tiên gặp Du Tử Lê là tôi đi cùng với Nguyễn Hữu Nhật (lúc này còn ký là Động Đình Hồ) đến nhà Lê ở Ngã Bảy gần Việt Nam Quốc Tự. Căn nhà nhỏ lụp xụp, hơi tối. Thời gian này anh vừa in tập đầu tay: Thơ Du Tử Lê.

Khi giới thiệu, bắt tay, tôi mới biết Lê có bàn tay phải sáu ngón, một ngón dư nhỏ cạnh ngón cái, anh đã giải phẫu cắt bỏ.

Lúc đó Du Tử Lê không mấy thiện cảm với anh Nhật nên giao tình với cả tôi cũng chỉ bình thường thôi, anh tặng tôi cuốn thơ, viết trên trang đầu:

Bản tặng Phan Diên
Ngã Bảy, chuồng bò ngày… tháng… năm…
Ký tên: Du Tử Lê

Chuyện vãn một lúc không hiểu nghĩ sao Lê xin lại tôi cuốn Thơ vừa tặng và đã sửa, thêm thắt ngay nơi trang viết tặng:

Tôi, Du Tử Lê
Ký Bản tặng này
cho Phan Diên
Ngã Bảy, chuồng bò ngày… tháng… năm…
Ký tên: Du Tử Lê

Tôi thích thú với lối chơi chữ “Tôi, Du Tử Lê” của Anh và giữ mãi kỷ niệm lần đầu gặp nhau thật đặc biệt.

Phải nói thơ lục bát của Du Tử Lê lúc đó thật tuyệt vời và có chất cao sang. Thời gian này tuổi của chúng tôi vừa học xong, chuẩn bị vào đời với những xáo trộn của thời cuộc: Thời Chiến tranh và Thời Động viên nên tôi nhớ mãi câu lục bát của anh:

“ Đấy em ngựa đã tan đàn
Chúng ta càng lớn khôn càng xa nhau”

Tôi cũng thích thú với lối chơi chữ tài tình của anh thời xa, xưa đó:

“Người về đâu không người không về đâu
Trời chưa mưa nên trời chưa thay màu
Tôi cây me đứng run từng lá
Lá đã vàng rồi tôi đã vàng theo…”

Mấy chữ “đã” này của Lê làm tôi vẫn còn “đã” cho đến bây giờ.

Ngay từ lúc thiếu thời tôi đã nhận biết Du Tử Lê là người lăn lộn và trăn trở với Thi ca khi anh viết cuốn “Năm sắc diện, năm định mệnh” và đầu thập niên 1960, anh đã có bài thơ nằm mộng và trò chuyện với Cao Chu Thần, cái đặc sắc lạ lùng này kích động tôi vô cùng và tôi đã ngạc nhiên là không thấy người nào đề cập hoặc nói tới sự kiện lạ lùng này.

Thời đó, thỉnh thoảng chúng tôi gặp nhau tại quán cafe La Pagode trên đường Tự Do, lúc đó các cửa sổ còn mở toang hết hai phía đường Tự Do và Lê Thánh Tôn chứ không đóng kín mít vì mở máy lạnh sau này. Nhìn Du Tử Lê với đôi vai so, thêm cái lưng gù gù ngồi nói chuyện với anh em rất lôi cuốn và tôi đã hiểu vì sao lại có nhiều em nữ sinh mê anh đến như vậy.

Khi ra đến tập thơ “Tay gõ cửa đời” anh viết tặng tôi: Tay gõ cửa đời Phan Diên. Cũng thời gian này, tôi cộng tác với NXB Đại Ngã của Nguyên Vũ, phụ trách trình bày bìa, Du Tử Lê thành lập NXB Khai Phóng và in truyện đầu tay của anh “Qua hình bóng khác”. Tôi cũng chỉ một vài mánh lới cho anh về in ấn để nhà in không thể in thêm được khi sách bán chạy. Khi tặng sách cho tôi anh viết: Của mày đó PD.

Sau này nữa, bao giờ anh cũng trang trọng viết: của bạn tôi PD.

Sau tháng 4-1975, tôi bị kẹt lại 3 năm ở Saigon, giữa cái hỗn loạn của Miền Nam lúc đó, nghe tin Du Tử Lê đã chết. Tôi tiếc cho một tài hoa của Thi Ca Việt Nam cũng như đã tiếc Chu Tử đã chết là một mất mát lớn cho làng báo chí Miền Nam.

Qua đến Mỹ cuối năm 1978 tôi mới biết tin Du Tử Lê còn sống chứ không phải như tin đồn trong nước. Bước chân tới Mỹ là tôi vừa đi làm vừa đi học toàn thời gian, vật lộn với cơm áo nên mãi đến năm 1995 chúng tôi mới gặp lại nhau.

Tiếng tăm của Du Tử Lê đã lên cao lắm vì thơ anh làm còn hay hơn thời trước năm 1975 như bài “Khi tôi chết hãy đem tôi ra biển” được phổ thành nhạc được nhiều người ưa thích.

Tôi đã nhận xét đúng Du Tử Lê là người một đời trăn trở, sống chết với Thi ca. Bây giờ anh đã cố công tìm tòi, cách tân thơ của anh với cách hoán chuyển, với những dấu slash và dấu phết đánh xuống giữa hai từ kép cho từ kép này thêm rõ nghĩa… mà anh đã nói rất nhiều trong dịp ra mắt sách hoặc nói chuyện tại các đại học hay những nơi có nhiều người mến mộ thơ anh.

Nhớ lại năm 1968 khi tôi triển lãm tranh tại Trung Tâm Văn Hoá Pháp với chủ đề “Tinh thần Đông Phương”, Du Tử Lê đã kéo tôi vào một chỗ khuất hỏi:

-Cái này mày có bịp không?

Sau hơn 30 năm, với lối cách tân thi ca của Lê, tôi cũng lôi anh vào chỗ khuất hỏi:

-Cái này mày có bịp không?

Du Tử Lê cười ha hả.

Chúng tôi vẫn giữ tình thân với nhau như “Đôi bạn chân tình”. 

Los, ngày 24/10/2002

 

Gửi ý kiến của bạn
Tên của bạn
Email của bạn
24 Tháng Mười 20189:27 SA(Xem: 352)
Tôi rất cảm phục cách Thi Sĩ đặt tựa đề cho bài thơ, “đêm, treo ngược tôi: dấu chấm than!”
20 Tháng Tám 201812:00 SA(Xem: 5593)
Du Tử Lê nói ông chỉ muốn im lặng. Trong phần hỏi-đáp rất ngắn dưới đây, nhà thơ Du Tử Lê có giải thích về sự im lặng của ông, với nhiều ngụ ý.
23 Tháng Sáu 20189:22 SA(Xem: 819)
Đầu tháng 6-2018, tuyển thơ Khúc Thụy Du của nhà thơ Du Tử Lê ra mắt độc giả trong nước.
06 Tháng Hai 201812:00 SA(Xem: 12142)
Đứng giữa gian hàng, trên một bục gỗ cao phủ khăn trắng nuốt, người thiếu nữ trông nổi bật hẳn lên với trang phục tuy rực rỡ sắc mầ
18 Tháng Mười 201710:34 SA(Xem: 1635)
Theo thiển ý cá nhân tôi, thơ Du Tử Lê khá "hiền!"
25 Tháng Chín 201712:00 SA(Xem: 6236)
“Ngay sau khi gặp ông, tôi đã bước sang “chặng đường ngỡ ngàng.” Không ngỡ ngàng sao được khi mà đứng bên ông
01 Tháng Chín 20176:02 SA(Xem: 1762)
DU TỬ LÊ cũng là một nhân vật đặc biệt. Nhỏ hơn họ Trịnh vài tuổi. Gốc gác Phủ Lý, Hà Nam. Sống ở Hà Nội, trước khi theo gia đình di cư vào Nam.
21 Tháng Tám 201712:00 SA(Xem: 10210)
nhà văn, nhà thơ Du Tử Lê là một trong những thi sỹ có khá nhiều bài thơ được phổ nhạc kể từ những năm trước 1975 đến nay
01 Tháng Tám 201712:00 SA(Xem: 7029)
Vì với Du Tử Lê, thấy vậy mà không chỉ có vậy. Còn nữa. Nhiều nữa. Nhưng đó là những thứ mà chính người coi tranh sẽ thấy
02 Tháng Sáu 201711:58 SA(Xem: 1626)
Hiếm có cây bút nào sung mãn như Du Tử Lê khi ở tuổi 75 ông vẫn bền bỉ viết, viết và viết. Khảo cứu, phê bình, tiểu luận, bút ký... và đương nhiên thơ, bởi đó là ký hiệu nhận biết ông - một nhà thơ.
Cơ sở HT Productions cùng với công ty Amazon đã ấn hành Tuyển tập tùy bút “Chỉ nhớ người thôi, đủ hết đời” của nhà thơ Du Tử Lê.
Trường hợp muốn có chữ ký tác giả để lưu niệm, ở Việt Nam, xin liên lạc với Cô Sóc, tel.: 090-260-4722. Ngoài Việt Nam, xin liên lạc với Ms. Phan Hạnh Tuyền, Email:phanhanhtuyen@gmail.com
Ở lần tái bản này, ngoài phần hiệu đính, cơ sở HT Productions còn có phần hình ảnh trên dưới 50 tác giả được đề cập trong sách.
TÁC GIẢ
(Xem: 19574)
Ký sự văn nghệ dưới đây của nhà thơ Du Tử Lê, viết về thi sĩ Đinh Hùng, được trích từ tác phẩm “Năm Sắc Diện, Năm Định Mệnh” do nhà Tao Đàn Saigon, ấn hành tháng 6 năm 1965.
(Xem: 20346)
Nói đến những hoạt động của thi sĩ Đinh Hùng mà không nói tới ban Tao Đàn, theo tôi là một thiếu sót lớn.
(Xem: 19095)
Nếu tính từ năm Đinh Hùng in “Mê Hồn Ca” 1954, cho tới “Đường Vào Tình Sử” 1961 thì hai thi phẩm cách nhau gần 7 năm trời.
(Xem: 22203)
Năm 1954, thi sĩ Hồ Dzếnh, giám đốc nhà xuất bản “Tiếng Phương Đông,” sau đổi lại là “Bình Minh,” cho in thi phẩm “Mê Hồn Ca” của Đinh Hùng.
(Xem: 22163)
Thi sĩ Đinh Hùng sinh ngày 3-7-1920 tại làng Trung Phụng, ngoại ô thành Hà Nội. Ngôi làng này nằm ngay sau lưng khu phố Khâm Thiên.
(Xem: 352)
Tôi rất cảm phục cách Thi Sĩ đặt tựa đề cho bài thơ, “đêm, treo ngược tôi: dấu chấm than!”
(Xem: 5593)
Du Tử Lê nói ông chỉ muốn im lặng. Trong phần hỏi-đáp rất ngắn dưới đây, nhà thơ Du Tử Lê có giải thích về sự im lặng của ông, với nhiều ngụ ý.
(Xem: 819)
Đầu tháng 6-2018, tuyển thơ Khúc Thụy Du của nhà thơ Du Tử Lê ra mắt độc giả trong nước.
(Xem: 12142)
Đứng giữa gian hàng, trên một bục gỗ cao phủ khăn trắng nuốt, người thiếu nữ trông nổi bật hẳn lên với trang phục tuy rực rỡ sắc mầ
(Xem: 1635)
Theo thiển ý cá nhân tôi, thơ Du Tử Lê khá "hiền!"
(Xem: 521)
Thời gian vừa qua, nhà thơ Du Tử Lê có nhận trả lời phỏng vấn hai đài truyền hình ở miền nam Cali là SET/TV và V-Star-TV.
(Xem: 597)
Triển lãm tranh của Du Tử Lê, được tổ chức tại tư gia của ông bà Nhạc Sĩ Đăng Khánh-Phương Hoa
(Xem: 20441)
Tôi gọi thơ Du Tử Lê là thơ áo vàng, thơ vô địch, thơ về đầu.
(Xem: 15242)
Nhà báo Vũ Ánh phỏng vấn Du Tử Lê 11-2013
(Xem: 12813)
12-18-2009 Nhà thơ Du Tử Lê phỏng vấn nhạc sĩ Thân Trọng Uyên Phươn
(Xem: 16075)
Khi gối đầu lên ngực em - Thơ Du Tử Lê - Nhac: Tịnh Hiếu, Khoa Nguyễn - Tiếng hát: Đồng Thảo
(Xem: 14127)
Người về như bụi - Thơ: Du Tử Lê - Nhạc: Hoàng Quốc Bảo - Tiếng hát: Kim Tước
(Xem: 12575)
Hỏi chúa đi rồi em sẽ hay - Thơ: Du Tử Lê - Nhạc: Hoàng Thanh Tâm - Tiếng hát: Tuấn Anh
(Xem: 10581)
Khái Quát Văn Học Ba Miền - Du Tử Lê, Nguyễn Mạnh Trinh, Thái Tú Hạp
(Xem: 9767)
2013-03-30 Triển lãm tranh Du Tử Lê - Falls Church - Virginia
(Xem: 9929)
Nhạc sĩ Đăng Khánh cư ngụ tại Houston Texas, ngoài là một nhạc sĩ ông còn là một nha sĩ
(Xem: 9100)
Triển Lãm Tranh Du Tử Lê ở Hoa Thịnh Đốn
(Xem: 8678)
Triển lãm Tranh và đêm nhạc "Giữ Đời Cho Nhau" Du Tử Lê đã gặt hái sự thành công tại Seattl
(Xem: 9988)
Tình Sầu Du Tử Lê - Thơ: Du Tử Lê - Nhạc: Phạm Duy - Tiếng hát: Thái Thanh
(Xem: 15140)
Nhà báo Lê Văn là cựu Giám Đốc đài VOA phần Việt Ngữ
(Xem: 21577)
ngọn cây có những trời giông bão. ta có nghìn năm đợi một người
(Xem: 27336)
Cung Trầm Tưởng sinh ngày 28/2/1932 tại Hà Nội. Năm 15 tuổi ông bắt đầu làm thơ,
(Xem: 18815)
Tên thật Nguyễn đức Quang, sinh năm 1944 tại Sơn Tây. Theo gia đình vào Nam năm 1954
(Xem: 19930)
ơn em thơ dại từ trời/theo ta xuống biển vớt đời ta trôi/ơn em, dáng mỏng mưa vời
(Xem: 24137)
Nhạc sĩ Đăng Khánh cư ngụ tại Houston Texas, ngoài là một nhạc sĩ ông còn là một nha sĩ
(Xem: 21912)
Nhan đề đầu tiên của ca khúc “Hạnh phúc buồn,” là “Trong tay thánh nữ có đời tôi.”
(Xem: 18298)
Bác sĩ Bích Liên tốt nghiệp cử nhân Khoa học tại Đại Học UCI (1982), Tiến sĩ Y Khoa Đại học UCI (1987
Khách Thăm Viếng
1,997,408