Nơi con sóng chạm vào phiến nguyệt (*)

18 Tháng Giêng 201710:37 SA(Xem: 4069)
Nơi con sóng chạm vào phiến nguyệt (*)

Tôi mới có cuộc gặp gỡ cuối năm với anh, chị tôi. Trong tinh thần nhìn lại,  anh và, chị tôi cùng nhắc tới một tùy bút cũ, tôi viết đã lâu về khoảng thời gian ngắn, chúng tôi ở Hội An.

Tuy chỉ ở được với Hội An ít tháng, nhưng sông Thu Bồn, Chùa Cầu đã như những giải lụa thương yêu, không ngừng mở rộng vòng tay thương yêu ôm ấp tôi, niên thiếu.  

Anh, chị tôi nhắc, thời gian tôi theo học trường Nam tiểu học Hội An. Thời gian đó, cũng vào cuối năm, nước sông Thu Bồn dâng cao. Lênh láng một biển-sông, không đường chân trời. Nước cuồn cuộn nuốt trọng cả hai chiếc sân lớn, nối liền ngôi nhà dài như một con trăn khổng lồ, bị kéo căng, hết cỡ - - Khó phân biệt đầu, đuôi, cả hai đều nín thở.

Ngôi nhà hai mặt đường, ăn thông từ Phan Bội Châu, tới đường Bờ Sông. Anh tôi nhắc chị Dung mà, trong tùy bút, tôi gọi là chị Dùng (theo cách phát âm của người Tầu.) Ba chị, chủ nhà, cũng là một ông thầy thuốc Bắc. Anh tôi thuê một phần, ở dưới. Chị tôi nhắc chuyện tôi được chọn đóng vai Nguyễn Trãi, chia tay thân phụ Phi Khanh, bên này ải Nam Quan, theo vở kịch thơ của thi sĩ Hoàng Cầm.

Tôi nói với anh, chị tôi, đã mấy chục năm qua rồi, nhưng thản hoặc, tôi vẫn nhớ tới chị Dùng. Tựa chị là một phần niên thiếu tôi, và cũng là một phần sông Thu Bồn những ngày lênh láng nước, vậy.

Tôi kể, cách đây nhiều năm, cùng với T., và một người bạn trẻ của Hội An, tôi đã trở lại thăm ngôi trường thời mới lớn. Tôi chỉ không nói với anh, chị tôi rằng,  tôi và T., đã trở lại Đà Nẵng. Trở lại một trong nhiều nơi chốn ghi dấu những ngày đầu của hai đứa…  

Tôi chỉ không nói với anh, chị tôi, khi hình ảnh chị Dùng, con sông Thu Bồn, mùa lũ… lênh láng ký ức tôi thì, bài thơ “Ngẫu hừng với Thu Bồn” của Nguyễn Nhã Tiên, cũng ùa về, tâm trí tôi, thao thiết:

“Đâu phải chân mây nào cũng là nơi trời gặp biển
như Thu Bồn đêm nay tôi nghe tiếng vỡ
trăng rằm
nơi con sóng chạm vào phiến nguyệt.”


Đúng vậy Nguyễn! Đâu nhất thiết “chân mây nào cũng là nơi trời gặp biển”. Có khi, đó là điểm chia, lìa, in dấu những tai ương. Nhưng nơi con sóng chạm vào phiến nguyệt” thì, với tôi, lại chính là nơi thi ca của Nguyễn, bất ngờ “xúc, chạm” được một vầng trăng khác - - Dù con sông Thu Bồn từ hàng trăm năm trước, đã lênh láng chảy trong thi ca nhiều thế hệ. Mỗi tài năng, mỗi rung động đều cho Thu Bồn một dung nhan nồng nàn, tươi thắm hay buồn bã, mới.

Không hỏi, nhưng tôi chắc, Nguyễn Nhã Tiên đến với thi ca đã lâu. Có thể từ ngày Nguyễn còn rất trẻ. Hôm nay, tóc Nguyễn đã nhiều sợi bạc. Nhưng tiếng thơ của Nguyễn, lại chọn cho nó, con đường nghịch chiều. Chúng dấn thân, phiêu lưu tới  những chân trời khác.

Tôi vẫn có xu hướng trân trọng những tác giả, càng lớn tuổi thì độ chín chữ, nghĩa, khả năng sáng tạo càng mạnh mẽ, khởi sắc. Họ là những người có được cả hai thành tố đáng quý: Độ bền và, đường trường. Với tôi, Nguyễn Nhã Tiên nằm trong số những người này:   

“ngọn gió hư vô tìm người bến vắng
bài ca hoang vu một đời cỏ lau thầm lặng
ơ hay! sinh hồn cỏ cây cũng cửa đợi sông hoài”

 

Trong “Ngẫu hứng với Thu Bồn”, Nguyễn không viết hoa chữ sông Hoài. Nhưng tôi nhớ, có lần chị Dùng bảo, khúc sông Thu Bồn, chảy ngang qua Hội An, còn có tên là sông Hoài - - Khi chị thấy nhiều buổi chiều, tôi hay ra lẻn ra cửa sau, nhìn dòng nước chảy…

Có lần chị Dùng còn hỏi tôi, có hiểu nghĩa chữ “hoài”. Tôi nói, hiểu. Dường không tin, chị bảo cho thí dụ.

Tôi nói, thí dụ, tôi sẽ không quên chị…

Chị gật đầu:

“Chị cũng vậy. Chị sẽ không quên Phá…”

Và, chị vuốt má tôi.

 

Tôi hiểu “ngọn gió hư vô tìm người bến vắng” , “sinh hồn cỏ cây cũng cửa đợi sông Hoài” của Nguyễn - - Dù tôi đã bỏ bến mà đi. Chị Dùng cũng không còn ở căn nhà cũ. Chị đã theo chồng trôi dạt đâu đâu?!. Có khi chị đã không còn nữa, trong cuộc đời này!.!  Nhưng, những câu thơ của Nguyễn Nhã Tiên, vẫn cho tôi lại Thu Bồn, cũ - - Dù không còn nữa, chị Dùng:

 

“Con mắt xa mờ phiến lụa lướt qua

Chân mây in hình bao mùa xuân xa
từng con sóng hai bàn tay tôi vớt
một chút ánh vàng rơi vỡ tung bèo bọt
vụn mảnh hồi quang găm tận đáy linh hồn.”

 

Tôi nghĩ, rồi đây, những câu thơ đó, của Nguyễn Nhã Tiên, có thể sẽ làm thành một thứ “trầm tích”, thêm cho Thu Bồn. Khi“vụn mảnh hồi quang găm tận đáy linh hồn”; khi Nguyễn không còn nữa. (Như chị Dùng có thể đã không còn nữa.) Và, tôi, rồi cũng vậy. Nhưng tình yêu, kỷ niệm… theo tôi, vẫn sống tiếp đời chúng. Dù những người yêu nhau, những kẻ trong cuộc đã không còn.  

Như tôi tin, trong lần trở lại Đà Nẵng với T., sau gần năm mươi năm chia tay thành phố, biệt, ly đêm chúng tôi ngồi khuya, bên bờ sông Hàn, sẽ vẫn mãi còn, cách của nó.

Tôi cũng tin, sẽ vẫn mãi còn, khi nhân trở về vừa qua, tôi được gặp rất nhiều bạn trẻ, trong một buổi chiều muộn: Cà phê nhà vườn. Buổi tối nhà Nguyễn Quang Chơn… Họ, những người đang làm thành rừng cây náo nhiệt chữ, nghĩa. Họ, chủ nhân tương lai những vụ mùa văn chương, sẽ tới...

Tôi biết, tôi cũng sẽ không quên, khi thấy đêm, đêm biển hoa đăng từ đáy Thủy cung, trồi lên mặt sông Hàn. Con đường bờ  sông. Bán đảo Sơn Trà. Ngũ Hành Sơn. Làng Tượng Non Nước. Bãi biển Mỹ Khê. Núi Bà Nà… và, dĩ nhiên Thu Bồn, Chùa Cầu… sâu nơi đáy mắt những người bạn trẻ của tôi. Rồi đây, tất cả cũng sẽ là một thứ “trầm tích” của dòng sông ký ức tôi, riêng.

Như thơ của Nguyễn Nhã Tiên:

mỗi tro than tôi tạc một hình hài.”

 

Du Tử Lê,

(Garden Grove, Jan. 2017)

 

.

 

Mời đọc thêm dăm bài thơ

Nguyễn Nhã Tiên.

 

Gió gọi

Cải đã hoa vàng em ạ

bao mùa gió bấc qua sông

thổi mãi không thành áo lụa

người đi bỏ tóc lại dòng

Đâu đây quen quen lời cỏ

mơ hồ trí nhớ tôi... sương

nhen nhúm làm sao nên lửa

thì thôi, cọng khói dẫn đường

Vốc đầy bàn tay hoa khói

núi xa cuồn cuộn mây về

chiều nghiêng thả quầng ráng đỏ

tôi còn mấy nỗi sơn khê

Núi xa gởi niềm sâu lắng

đường mây mắt dõi phương tìm

có gì xa bay hoang vắng

ngân một tiếng buồn lặng im!


 Tiếng khuya

Chuyến tàu ấy đã khuất vào thăm thẳm

đã non cùng

đã bể tận

đã đâu đâu

sao ngọn đèn vàng trong mắt tôi chưa tắt

mỗi một ánh lên là văng vẳng tiếng còi tàu

Dường như cái ngày mùa đông em lên tàu

bỏ quên lại rêu xanh

những mật ngữ thời gian biếc từng âm sắc

để mỗi bận chuyển mùa xôn xao gió bấc

cứa vào ngực tôi ngọt xớt tựa dao mềm

Thôi nhé, đường quên không ngoái lại

tôi còn mưa nắng để tình nhân

còn một vườn hoang hồn cỏ dại

một tiếng dế kêu đủ bận lòng

Không nên nổi đường dài giờ trú ngụ sân ga

nương nấu chia xa, ăn nhờ tiễn biệt

tàu đến tàu đi dốc vào tôi kỷ vật

mỗi tro than tôi tạc một hình hài

Những nhớ quên xây đắp đền đài

hư vô cả thôi sao ngàn tiếng vỡ

ai như tiếng khuya mơ hồ ngọn bấc lang thang

đầu ngõ

không một bóng người mà ngực nhói âm vang!



Thanh minh

Cầm cành hoa hồng ngơ ngác tháng ba
chạy xuống chạy lên tìm người để gửi
hay là tôi gửi cho gió thổi
hay gửi cho sông thưa lại với… nghìn trùng

Cầm cành hoa hồng chạy giữa mông lung
nghe lá bên đường gọi nhau xa vắng
chân vấp bàn chân mộng giăng giăng khói
gai cắm bàn tay chạm một nỗi niềm

Đóa hồng ơi, đâu đó thì thầm
môi mắt xôn xao niềm vui lễ hội
hương chất ngất mà đói lòng vị mặn
giọt mồ hôi em gieo cấy nỗi buồn

Đường thênh thênh tiếng gọi quá chừng
đóa hồng trên tay mơ hồ ngọn lửa
dắt tôi chạy lên đồi hoang với cỏ
đặt cánh hồng giữa gió vây quanh


Có tiếng gì như tiếng bàn chân
quanh quất sương bay nhạt nhòa con mắt

dường như em vọng từ xa khuất

cánh hồng rưng rưng chơm chớp sương chiều.




Đà Nẵng mình tôi

Tưởng nhớ Sách thân yêu


Và tôi ở chỗ ngày qua em ở

phía Sơn Trà đỉnh núi vẫn mây bay

sông Hàn vẫn trôi

tôi thì ngồi lại

nước xa xăm câu chuyện kể ngàn ngày

Đà Nẵng bây giờ em không có mặt

biển sóng mồ côi

thơ dại lũ còng

cát vẫn trắng những chiều đầy môi mắt

thiếu một vai gầy phố xá mênh mông

Mùa xuân rồi mơ

mùa hạ rồi trông…

lối Cổ viện đường quen hoa sứ nở

tôi đang ở nơi ngày xưa em ở

chuyện ngày qua thành cổ tích ven sông

Một ít công viên một ít hoàng hôn

ít ráng đỏ chiều mang về từ núi

gom góp đốt cho bài thơ lên khói

có em về Đà Nẵng bớt mình tôi.


Ngẫu hứng với Thu Bồn

 

Đâu phải chân mây nào cũng là nơi trời gặp biển
như Thu Bồn đêm nay tôi nghe tiếng vỡ
trăng rằm
nơi con sóng chạm vào phiến nguyệt
gieo vàng ngọc khoáng phía xa xăm

Có mật ngôn nào thăm thẳm cổ phong
ngọn gió hư vô tìm người bến vắng
bài ca hoang vu một đời cỏ lau thầm lặng
ơ hay ! sinh hồn cỏ cây cũng cửa đợi sông hoài

Em thắp trời thiên đăng đã tắt tự bao giờ
có lửa nào không thành tro thành bụi
chân mây cũ càng rong rêu đếm tuổi
còn chút trăng khuya ngồi đợi non đoài

Bắt chước người xưa tay vỗ mạn thuyền
cao hứng ngâm tràn: Tôi làm trăng cổ độ (**)
ai chạm hồn tôi trời nguyệt bạch
con mắt xa mờ phiến lụa lướt qua

Chân mây in hình bao mùa xuân xa
từng con sóng hai bàn tay tôi vớt
một chút ánh vàng rơi vỡ tung bèo bọt
vụn mảnh hồi quang găm tận đáy linh hồn .


Nguyễn Nhã Tiên.

________

(*) Thơ Nguyễn Nhã Tiên.

(**)Thơ Hàn Mặc Tử. 

 

Gửi ý kiến của bạn
Tên của bạn
Email của bạn
16 Tháng Hai 20243:58 CH(Xem: 145)
Tôi ấn tượng mãi về sự im lặng khó hiểu ấy, cả hai ông ngồi bên nhau hàng giờ đồng hồ mà chỉ lặng im và nước mắt nhòe ướt trên đôi mắt của họ...
15 Tháng Hai 20242:26 CH(Xem: 321)
Ngô Thế Vinh là một tên tuổi đã thành danh ngay từ trước năm 1975 tại miền Nam Việt Nam.
27 Tháng Giêng 20244:29 CH(Xem: 247)
Nhân vật tôi của “Dòng sông không ra biển” là cô gái giàu trải nghiệm từ học vấn, đời sống đến chuyên môn nghề nghiệp.
21 Tháng Giêng 20248:53 SA(Xem: 230)
Đứng hay ngồi trước tác phẩm của Giang, bạn chỉ cần thở vào một hơi và để tâm hồn lắng xuống,
29 Tháng Mười Hai 202311:23 SA(Xem: 389)
Đã lâu lắm rồi, lâu đến nỗi tôi không nhớ lần cuối cùng mình đã ngồi đọc liền mạch hết một cuốn sách là khi nào.
21 Tháng Mười Hai 20234:56 CH(Xem: 293)
Phong cách viết của Phạm Thanh Chương rất mới, đầy tính sáng tạo dù anh viết những đề tài không mới.
07 Tháng Mười Hai 20231:22 CH(Xem: 322)
Vĩnh Quyền đã lục lọi, xáo trộn, lắp ghép kí ức để từ quá khứ trình hiện cái đa chiều của thời hiện đại: “Trong vô tận song song gặp nhau?”
22 Tháng Mười Một 20239:40 SA(Xem: 463)
Anh có thấy mình giống như mẫu hình thi sĩ mà Xuân Diệu đã từng khắc hoạ: “Tôi là con chim/ Đến từ núi lạ/Ngứa cổ hót chơi…”?
09 Tháng Mười Một 20233:44 CH(Xem: 537)
Ann Phong đang để lại những dấu vết và còn thời gian khá dài để tiếp tục lưu lại nhiều dấu vết khác.
02 Tháng Mười Một 20231:07 CH(Xem: 743)
Trần Hạ Vi đã cho ra đời tác phẩm thơ đầu tiên - Lật tung miền kí ức (2017), và mới đây nhất, năm 2020, là tập thơ thứ hai - Vi.
Du Tử Lê Thơ Toàn Tập/ Trọn bộ 4 tập, trên 2000 trang
Cơ sở HT Productions cùng với công ty Amazon đã ấn hành Tuyển tập tùy bút “Chỉ nhớ người thôi, đủ hết đời” của nhà thơ Du Tử Lê.
Trường hợp muốn có chữ ký tác giả để lưu niệm, ở Việt Nam, xin liên lạc với Cô Sóc, tel.: 090-360-4722. Ngoài Việt Nam, xin liên lạc với Ms. Phan Hạnh Tuyền, Email:phanhanhtuyen@gmail.com
Ở lần tái bản này, ngoài phần hiệu đính, cơ sở HT Productions còn có phần hình ảnh trên dưới 50 tác giả được đề cập trong sách.
TÁC GIẢ
(Xem: 16448)
Ông là một nhà văn nổi tiếng của miền Nam.
(Xem: 11790)
Từ hồi nào giờ, giới sinh hoạt văn học, nghệ thuật thường tập trung tại thủ đô hay những thành phố lớn. Chọn lựa mặc nhiên này, cũng được ghi nhận tại Saigòn, thời điểm từ 1954 tới 1975.
(Xem: 18548)
Với cá nhân tôi, tác giả tập truyện “Thần Tháp Rùa, nhà văn Vũ Khắc Khoan là một trong những nhà văn lớn của 20 năm văn học miền Nam;
(Xem: 8788)
Để khuây khỏa nỗi buồn của cảnh đời tỵ nạn, nhạc sĩ Đan Thọ đã học cách hòa âm nhạc bằng máy computer.
(Xem: 7761)
Mới đây, có người hỏi tôi, nếu không có “mắt xanh” Mai Thảo, liệu hôm nay chúng ta có Dương Nghiễm Mậu?
(Xem: 274)
Nói một cách dễ hiểu hơn, thơ ông phù hợp với kích cỡ tôi, kích cỡ tâm hồn tôi, phù hợp với khả năng lãnh nhận, thu vào của tôi, và trong con mắt thẩm mỹ tôi,
(Xem: 573)
Chúng tôi quen anh vào cuối năm 1972.
(Xem: 824)
Anh chưa đến hay anh không đến?!
(Xem: 22119)
Giờ đây tất cả mọi danh xưng: Nhà văn. Thi sĩ. Đại thi hào. Thi bá…với con, với mẹ, với gia đình nhỏ của mình đều vô nghĩa. 3 chữ DU-TỬ-LÊ chả có mảy may giá trị, nếu nó không đứng sau cụm từ “Người đã thoát bệnh ung thư”.
(Xem: 13650)
Nấu cơm là công việc duy nhất trong ngày có liên quan đến cộng đồng gia đình, mà, gần đây Bố đã được miễn, vì cả nhà cứ bị ăn cơm sống hoài.
(Xem: 18817)
Tình Sầu Du Tử Lê - Thơ: Du Tử Lê - Nhạc: Phạm Duy - Tiếng hát: Thái Thanh
(Xem: 7556)
Nhưng, khi em về nhà ngày hôm nay, thì bố của em, đã không còn.
(Xem: 8415)
Thơ Du Tử Lê, nhạc: Trần Duy Đức
(Xem: 8132)
Thời gian vừa qua, nhà thơ Du Tử Lê có nhận trả lời phỏng vấn hai đài truyền hình ở miền nam Cali là SET/TV và V-Star-TV.
(Xem: 10636)
Triển lãm tranh của Du Tử Lê, được tổ chức tại tư gia của ông bà Nhạc Sĩ Đăng Khánh-Phương Hoa
(Xem: 30275)
Tôi gọi thơ Du Tử Lê là thơ áo vàng, thơ vô địch, thơ về đầu.
(Xem: 20495)
12-18-2009 Nhà thơ Du Tử Lê phỏng vấn nhạc sĩ Thân Trọng Uyên Phươn
(Xem: 25030)
Khi gối đầu lên ngực em - Thơ Du Tử Lê - Nhac: Tịnh Hiếu, Khoa Nguyễn - Tiếng hát: Đồng Thảo
(Xem: 22590)
Người về như bụi - Thơ: Du Tử Lê - Nhạc: Hoàng Quốc Bảo - Tiếng hát: Kim Tước
(Xem: 21291)
Hỏi chúa đi rồi em sẽ hay - Thơ: Du Tử Lê - Nhạc: Hoàng Thanh Tâm - Tiếng hát: Tuấn Anh
(Xem: 19335)
Khái Quát Văn Học Ba Miền - Du Tử Lê, Nguyễn Mạnh Trinh, Thái Tú Hạp
(Xem: 17665)
2013-03-30 Triển lãm tranh Du Tử Lê - Falls Church - Virginia
(Xem: 18881)
Nhạc sĩ Đăng Khánh cư ngụ tại Houston Texas, ngoài là một nhạc sĩ ông còn là một nha sĩ
(Xem: 16559)
Triển Lãm Tranh Du Tử Lê ở Hoa Thịnh Đốn
(Xem: 15766)
Triển lãm Tranh và đêm nhạc "Giữ Đời Cho Nhau" Du Tử Lê đã gặt hái sự thành công tại Seattl
(Xem: 24034)
Nhà báo Lê Văn là cựu Giám Đốc đài VOA phần Việt Ngữ
(Xem: 31465)
ngọn cây có những trời giông bão. ta có nghìn năm đợi một người
(Xem: 34584)
Cung Trầm Tưởng sinh ngày 28/2/1932 tại Hà Nội. Năm 15 tuổi ông bắt đầu làm thơ,