NGUYỄN NHÃ TIÊN - Dòng Sông Thi Sĩ

15 Tháng Sáu 20208:52 SA(Xem: 1214)
NGUYỄN NHÃ TIÊN - Dòng Sông Thi Sĩ

Nếu như dòng sông là cái phần nhạy cảm nhất trên cơ thể một xứ sở, thì với tôi, con
sông Cổ Cò - cái dòng sông đã bồi lấp đứt khúc từng quãng, loanh quanh dưới chân
núi Ngũ Hành Sơn, luôn gợi mở trong trí tưởng về một miền xa vắng đẹp lộng lẫy
một nỗi buồn...

Không giống như những nỗi buồn của bao dòng sông lấp khác trong
lịch sử, ví như "Sông kia rày đã nên đồng" để rồi từ nỗi sắt se lở bồi của thời
gian mà chàng thi sĩ đất Vị Xuyên - cái ông vua thơ trào phúng ấy đã một
lần nuốt tiếng cười trào lộng của mình mà rưng rưng... Giật mình còn
tưởng tiếng ai gọi đò. Hẳn là, cho dù sức tưởng tượng của bất cứ ai, có giàu
đến nhường nào cũng khó mà có những lần giật mình vang động thời gian
đến như thế. Người xứ Quảng bây giờ dường như ít ai để ý đến con sông lấp
này. Mà kể ra cũng hợp lẽ theo biến dịch thời gian, bởi sông bồi - sông lấp -
sông quên... thì nhớ mà gì. Nói vậy e những nhà nghiên cứu, những nhà địa
phương học sẽ giận dỗi, bởi sách vở của họ khi viết về vùng danh thắng Ngũ
Hành Sơn, luôn nhắc đến dòng sông Cổ Cò về một thời xa xưa nào đó tấp
nập thuyền ghe chở hàng hóa xuôi ngược Đà Nẵng - Hội An. Thậm chí, gần
đây còn có ý tưởng muốn khai thông lại dòng sông, cho khách du lịch nhàn
du chiêm bái Hội An - Ngũ Hành Sơn bằng đường thủy. Bao nhiêu quên và
bấy nhiêu nhớ đó hình như chẳng can dự đến tôi và em, vào cái đêm cả hai
quên tuổi tác rong chơi giữa mùa Lễ hội Quán Thế Âm, chạy đuổi bắt từng
chùm hoa đăng bồng bềnh trôi tấp vào nhau thành cụm thành dòng như đuổi
bắt tuổi thơ của mình!

Có thể nói, mỗi lần Lễ hội Quán Thế Âm được tổ chức vào những
ngày xuân hằng năm đều có dòng sông Cổ Cò dự phần, một dự phần có vẻ
thi sĩ nhất. Sông mà thi sĩ ư? Có đấy! Đến cây lá còn thi sĩ nữa huống là
sông: “Cái cây thi sĩ vô tình đã. Biên những dòng thơ lá bẽ bàng. Phạm
Hầu thi sĩ trong bài thơ Y Lan đã viết như thế. Ở Ngũ Hành Sơn này, ông

còn đắp nên ngọn thi sơn sừng sững Vọng Hải Đài thơ bên cạnh một Vọng
Hải Đài đá núi, như muốn thi thố cùng vô tận kia cái lẽ huyền diệu của sự
vĩnh hằng. Nhưng dòng sông Cổ Cò trước chùa Quán Thế Âm lại thi sĩ với
một âm hưởng khác. Đa thanh hơn, dìu dặt hơn trong ý nghĩ từng mỗi người
biết đối thoại với sông. Không biết những nhà làm du lịch có nghe ra tiếng
thời gian nơi đây, một thứ thanh âm không phải nghe ra bằng sức dòng chảy
của sông, mà câm lặng hiển thị bằng sự phai tàn của chính mình, góp cho
đời sống một sự tĩnh lặng để ngẫm ra mọi cuộc tuần hoàn non dời bể lấp.
Chỗ quãng sông còn lại rộng nhất đối diện với hoa viên chùa Quán
Thế Âm, ngay dưới khóm trúc bên bờ sông, đã có lần tôi và em, và một
người bạn thân thiết khác, suốt gần cả một buổi chiều nằm trên cỏ xanh hồn
nhiên ca hát. "Em gởi lên trời chon von tiếng hát. Chiều dần tan không lưu
lại vết nào. Màu mây biếc chim bay rồi xóa dấu. Cớ sao lòng ta động vọng
tiếng lao xao. Làm sao có thể lấy khoa học hay một thứ triết học nào đó để
cắt nghĩa về sự hồn nhiên đẹp đẽ một cách tĩnh tại đến như thế. Dường như
buổi chiều ấy, chúng ta thực sự quên đôi bàn chân guộc gầy của mình ngày
ngày trên mặt đất gập ghềnh, mỗi người trong veo niềm tự do khoáng đạt,
hát ca tưởng vô hồi vô hạn: Có bà mẹ đi tìm con trên đỉnh đồi lan trắng. Có
bà mẹ đi tìm con trong động hoa lan vàng…. Có bà mẹ đã thành thơ.... Giả
dụ buổi chiều đó không ở dưới cái khóm trúc bên dòng sông Cổ Cò kia, mà
trên một dòng sông khác, sông Hàn chẳng hạn, cũng có thể là một buổi chiều
thật đẹp, nhưng chắc là một vẻ đẹp không tinh khiết được như thế này. Dòng
sông thánh hạnh hay là tôi cuồng tín nữa cũng không rõ lắm, hay là những
niềm cô liêu thăm thẳm, bàng bạc với khói chiều trên con sông lấp lãng quên
biết lên tiếng gọi bạn đường. Sẽ khó lòng giải thích về một tương quan nào
đó giữa thế giới và con người, bởi lẽ suy tưởng, suy cho cùng cũng chỉ đạt
tới những ý tưởng nhưng lại khó bề đạt tới hiện hữu. Và vì thế đức tin, hay
nói rõ hơn là niềm đam mê cao cả, dẫn đường cho ta đi tìm mọi ẩn lực của
thế giới. Nơi ấy có thể sinh nở ra tình yêu, sinh nở ra một thăng hoa hay một
nhiệm màu, tất cả đều tiềm ẩn sự bí nhiệm kích thích niềm đam mê hướng
tới siêu việt.

Có gì trên dòng sông Cổ Cò - cái con sông mà thời gian đã tước đoạt
đi dòng chảy, lấp bồi từng quãng từng khúc thế kia, để tôi mải mê vẽ vời suy
tưởng đến vậy? Thử đứng nhìn ngọn Kim Sơn uy nghiêm cao ngất, từ chân
núi, chùa Quán Thế Âm như ẩn mình bên vách núi lô nhô những hang động.
Vâng, từ đó tiếng chuông chiều ngân dài làm mờ xa trên làn nước biếc tưởng
như thấm đẫm vào sông không hồi kết thúc. Không gian núi sông trầm tư đó
sao không thể là tha thể khai minh ra lối đi vô tận cho sự bình yên.

Thấu đạt những giá trị ngoài mình để ngưỡng mộ đấy là tình trạng
phóng thể. Hình ảnh của các sinh hoạt tâm linh, tất cả đều là dự phóng của
sự cảm thức mỗi con người. Bao lần Lễ hội Quán Thế Âm, một lễ hội giờ đã
thành dân gian hóa trong các sinh hoạt văn hóa cộng đồng. Nhưng với tôi,
mọi âm hưởng lễ hội ấy, không khởi từ gióng lên hồi trống khai hội, mà từ
sông nước ấy, hàng triệu ánh hoa đăng bồng bềnh ấy đã trở thành những hồi
quang vĩnh cửu, hễ mỗi lần ánh lên lung linh là từ sâu lắng tôi lại nghe ra lời
sông gọi mình quay về. Cũng có thể là tiếng hát dịu vợi vút lên trời của em,
một thứ thanh âm kỳ lạ, hễ cứ lẫn vào thế giới mờ tan cùng sương trắng trên
dòng sông là tôi lại diễn dịch ra: "Có bà mẹ đi tìm con trên đỉnh đồi lan
trắng...

Hư vô gọi hay là gì tôi không rõ, nhưng dòng sông thi sĩ của tôi ơi...,
người đã truyền tâm cảm ấy tự bao giờ để tôi ngâm hoài không dứt về một
cố hương xa thẳm - nơi sông lấp, sông bồi mà tình yêu ngày ngày cứ mỗi lên
xanh!

NNT

Gửi ý kiến của bạn
Tên của bạn
Email của bạn
17 Tháng Sáu 202112:30 CH(Xem: 42)
Bà con cô bác thay vì ngó cái hòm, lại ngậm ngùi nhìn bà Chu giơ bàn tay đã trổ đồi mồi lên vẫy vẫy khi xe lăn bánh.
31 Tháng Năm 20214:43 CH(Xem: 134)
Ăn quả nhớ kẻ trồng cây, kẻ trồng… vaccine mà chúng ta đang vui mừng được lụi chính là những nhà khoa học đã ngày đêm miệt mài trong phòng thí nghiệm.
29 Tháng Năm 20212:02 CH(Xem: 145)
Tất cả còn lại trong lòng nàng là một sự trống rỗng khủng khiếp, một sự tiếp nối những buồn nản thường xuyên, chạy dài như những con đường sắt.
26 Tháng Tư 20215:18 CH(Xem: 294)
Nếu lấy con số đáng tin nhất của Ủy Hội Unesco Việt Nam, 180 triệu sách nội địa và 200 ngàn sách ngoại ngữ nhập cảng, liệu nhà cầm quyền cộng sản đã đốt đi được bao nhiêu sách của miền Nam qua các chiến dịch đốt sách?
24 Tháng Tư 20215:21 CH(Xem: 388)
Tôi không viết chiếc áo tơi mà cái áo tơi là nó có lý của nó.
20 Tháng Ba 20215:39 CH(Xem: 524)
Cô Sinh về làm dâu nhà lão Kiền đã mấy năm nay.
10 Tháng Ba 20214:30 CH(Xem: 984)
Có ai bảo rằng, chữ nghĩa tự nó không nói ra điều lẳng lơ?
28 Tháng Hai 20213:24 CH(Xem: 784)
Như những cô học trò nhỏ, áo trắng điệu đà tha thướt. Tôi còn có thêm giọng nói êm êm, thanh thoát và dịu dàng.
26 Tháng Hai 20214:33 CH(Xem: 717)
Sắp đến giờ thư viện đóng cửa, Đạo đi loanh quanh trong quầy trao đổi sách,
16 Tháng Hai 20213:10 CH(Xem: 1609)
Khi chợt nghĩ tới số 60, tôi nhắm mắt uống thêm 3 hớp cafe một lúc. Trôi xuống cổ tôi là cái nóng cháy và đắng ngắt của ly cafe vừa sôi, không đường, sữa.
Du Tử Lê Thơ Toàn Tập/ Trọn bộ 4 tập, trên 2000 trang
Cơ sở HT Productions cùng với công ty Amazon đã ấn hành Tuyển tập tùy bút “Chỉ nhớ người thôi, đủ hết đời” của nhà thơ Du Tử Lê.
Trường hợp muốn có chữ ký tác giả để lưu niệm, ở Việt Nam, xin liên lạc với Cô Sóc, tel.: 090-260-4722. Ngoài Việt Nam, xin liên lạc với Ms. Phan Hạnh Tuyền, Email:phanhanhtuyen@gmail.com
Ở lần tái bản này, ngoài phần hiệu đính, cơ sở HT Productions còn có phần hình ảnh trên dưới 50 tác giả được đề cập trong sách.
TÁC GIẢ
(Xem: 2583)
Nhạc phẩm đầu tiên ông sáng tác lúc mới 13 tuổi là bài ‘Mẹ Tôi’,
(Xem: 12884)
Ông là một nhà văn nổi tiếng của miền Nam. Tuy nhiên, những người biết ông qua chương trình phát thanh “Nhạc chủ đề” (trên đài Saigon, cùng với nhạc sĩ Vũ Thành An), lại nhiều hơn, những người biết ông qua văn chương. (Còn Tiếp)
(Xem: 16772)
Chúng ta cùng biết, Nhà thơ Lê Đạt là một trong những kiện tướng của phong trào Nhân Văn Giai Phẩm, giữa thập niên 50
(Xem: 16120)
Không biết tôi điên chưa, khi tới ngày hôm nay, tôi vẫn không thể nghĩ: Nguyên Sa đã chết!
(Xem: 11176)
Nhìn lại toàn cảnh 20 năm văn học, nghệ thuật miền Nam
(Xem: 10)
Tôi chỉ gặp ông dăm ba lần, cũng như những cuộc gặp gỡ của các cá nhân nhà văn Việt Nam khác, nhưng câu chuyện về cuộc đời này và về thơ ca dài gấp ngàn lần thời gian những cuộc gặp gỡ của những cá nhân nhỏ bé trước vũ trụ vô tận này.
(Xem: 334)
Du Tử Lê tên thật là Lê Cự Phách, sinh năm 1942 tại Hà Nam, miền Bắc Việt Nam.
(Xem: 479)
Lắng nghe một đoạn, tôi nhận ra giai điệu quen thuộc. Đó là một sáng tác của Từ Công Phụng phổ từ thơ Du Tử Lê, Ca khúc "Trên Ngọn Tình Sầu."
(Xem: 442)
Khi anh chết/ Không đem anh ra biển/ Mà chôn anh vào/ Huyệt mạch của quê hương
(Xem: 615)
Xin gửi lời cảm ơn muộn màng đến linh hồn Thi Nhân Du Tử Lê về bài học ẩn dụ trong thơ để "môi còn muối mặn"... đến ngàn sau!
(Xem: 13000)
Tình Sầu Du Tử Lê - Thơ: Du Tử Lê - Nhạc: Phạm Duy - Tiếng hát: Thái Thanh
(Xem: 2714)
Nhưng, khi em về nhà ngày hôm nay, thì bố của em, đã không còn.
(Xem: 3360)
Thơ Du Tử Lê, nhạc: Trần Duy Đức
(Xem: 3859)
Thời gian vừa qua, nhà thơ Du Tử Lê có nhận trả lời phỏng vấn hai đài truyền hình ở miền nam Cali là SET/TV và V-Star-TV.
(Xem: 3750)
Triển lãm tranh của Du Tử Lê, được tổ chức tại tư gia của ông bà Nhạc Sĩ Đăng Khánh-Phương Hoa
(Xem: 23656)
Tôi gọi thơ Du Tử Lê là thơ áo vàng, thơ vô địch, thơ về đầu.
(Xem: 18003)
Nhà báo Vũ Ánh phỏng vấn Du Tử Lê 11-2013
(Xem: 15760)
12-18-2009 Nhà thơ Du Tử Lê phỏng vấn nhạc sĩ Thân Trọng Uyên Phươn
(Xem: 19082)
Khi gối đầu lên ngực em - Thơ Du Tử Lê - Nhac: Tịnh Hiếu, Khoa Nguyễn - Tiếng hát: Đồng Thảo
(Xem: 16910)
Người về như bụi - Thơ: Du Tử Lê - Nhạc: Hoàng Quốc Bảo - Tiếng hát: Kim Tước
(Xem: 15525)
Hỏi chúa đi rồi em sẽ hay - Thơ: Du Tử Lê - Nhạc: Hoàng Thanh Tâm - Tiếng hát: Tuấn Anh
(Xem: 13197)
Khái Quát Văn Học Ba Miền - Du Tử Lê, Nguyễn Mạnh Trinh, Thái Tú Hạp
(Xem: 12153)
2013-03-30 Triển lãm tranh Du Tử Lê - Falls Church - Virginia
(Xem: 12275)
Nhạc sĩ Đăng Khánh cư ngụ tại Houston Texas, ngoài là một nhạc sĩ ông còn là một nha sĩ
(Xem: 11441)
Triển Lãm Tranh Du Tử Lê ở Hoa Thịnh Đốn
(Xem: 11124)
Triển lãm Tranh và đêm nhạc "Giữ Đời Cho Nhau" Du Tử Lê đã gặt hái sự thành công tại Seattl
(Xem: 18099)
Nhà báo Lê Văn là cựu Giám Đốc đài VOA phần Việt Ngữ
(Xem: 25105)
ngọn cây có những trời giông bão. ta có nghìn năm đợi một người
(Xem: 29921)
Cung Trầm Tưởng sinh ngày 28/2/1932 tại Hà Nội. Năm 15 tuổi ông bắt đầu làm thơ,
(Xem: 21347)
Tên thật Nguyễn đức Quang, sinh năm 1944 tại Sơn Tây. Theo gia đình vào Nam năm 1954
(Xem: 23170)
ơn em thơ dại từ trời/theo ta xuống biển vớt đời ta trôi/ơn em, dáng mỏng mưa vời
(Xem: 26267)
Nhạc sĩ Đăng Khánh cư ngụ tại Houston Texas, ngoài là một nhạc sĩ ông còn là một nha sĩ
(Xem: 25479)
Nhan đề đầu tiên của ca khúc “Hạnh phúc buồn,” là “Trong tay thánh nữ có đời tôi.”
(Xem: 21546)
Bác sĩ Bích Liên tốt nghiệp cử nhân Khoa học tại Đại Học UCI (1982), Tiến sĩ Y Khoa Đại học UCI (1987
Khách Thăm Viếng
2,809,285