NGUYỄN NHÃ TIÊN - Dòng Sông Thi Sĩ

15 Tháng Sáu 20208:52 SA(Xem: 269)
NGUYỄN NHÃ TIÊN - Dòng Sông Thi Sĩ

Nếu như dòng sông là cái phần nhạy cảm nhất trên cơ thể một xứ sở, thì với tôi, con
sông Cổ Cò - cái dòng sông đã bồi lấp đứt khúc từng quãng, loanh quanh dưới chân
núi Ngũ Hành Sơn, luôn gợi mở trong trí tưởng về một miền xa vắng đẹp lộng lẫy
một nỗi buồn...

Không giống như những nỗi buồn của bao dòng sông lấp khác trong
lịch sử, ví như "Sông kia rày đã nên đồng" để rồi từ nỗi sắt se lở bồi của thời
gian mà chàng thi sĩ đất Vị Xuyên - cái ông vua thơ trào phúng ấy đã một
lần nuốt tiếng cười trào lộng của mình mà rưng rưng... Giật mình còn
tưởng tiếng ai gọi đò. Hẳn là, cho dù sức tưởng tượng của bất cứ ai, có giàu
đến nhường nào cũng khó mà có những lần giật mình vang động thời gian
đến như thế. Người xứ Quảng bây giờ dường như ít ai để ý đến con sông lấp
này. Mà kể ra cũng hợp lẽ theo biến dịch thời gian, bởi sông bồi - sông lấp -
sông quên... thì nhớ mà gì. Nói vậy e những nhà nghiên cứu, những nhà địa
phương học sẽ giận dỗi, bởi sách vở của họ khi viết về vùng danh thắng Ngũ
Hành Sơn, luôn nhắc đến dòng sông Cổ Cò về một thời xa xưa nào đó tấp
nập thuyền ghe chở hàng hóa xuôi ngược Đà Nẵng - Hội An. Thậm chí, gần
đây còn có ý tưởng muốn khai thông lại dòng sông, cho khách du lịch nhàn
du chiêm bái Hội An - Ngũ Hành Sơn bằng đường thủy. Bao nhiêu quên và
bấy nhiêu nhớ đó hình như chẳng can dự đến tôi và em, vào cái đêm cả hai
quên tuổi tác rong chơi giữa mùa Lễ hội Quán Thế Âm, chạy đuổi bắt từng
chùm hoa đăng bồng bềnh trôi tấp vào nhau thành cụm thành dòng như đuổi
bắt tuổi thơ của mình!

Có thể nói, mỗi lần Lễ hội Quán Thế Âm được tổ chức vào những
ngày xuân hằng năm đều có dòng sông Cổ Cò dự phần, một dự phần có vẻ
thi sĩ nhất. Sông mà thi sĩ ư? Có đấy! Đến cây lá còn thi sĩ nữa huống là
sông: “Cái cây thi sĩ vô tình đã. Biên những dòng thơ lá bẽ bàng. Phạm
Hầu thi sĩ trong bài thơ Y Lan đã viết như thế. Ở Ngũ Hành Sơn này, ông

còn đắp nên ngọn thi sơn sừng sững Vọng Hải Đài thơ bên cạnh một Vọng
Hải Đài đá núi, như muốn thi thố cùng vô tận kia cái lẽ huyền diệu của sự
vĩnh hằng. Nhưng dòng sông Cổ Cò trước chùa Quán Thế Âm lại thi sĩ với
một âm hưởng khác. Đa thanh hơn, dìu dặt hơn trong ý nghĩ từng mỗi người
biết đối thoại với sông. Không biết những nhà làm du lịch có nghe ra tiếng
thời gian nơi đây, một thứ thanh âm không phải nghe ra bằng sức dòng chảy
của sông, mà câm lặng hiển thị bằng sự phai tàn của chính mình, góp cho
đời sống một sự tĩnh lặng để ngẫm ra mọi cuộc tuần hoàn non dời bể lấp.
Chỗ quãng sông còn lại rộng nhất đối diện với hoa viên chùa Quán
Thế Âm, ngay dưới khóm trúc bên bờ sông, đã có lần tôi và em, và một
người bạn thân thiết khác, suốt gần cả một buổi chiều nằm trên cỏ xanh hồn
nhiên ca hát. "Em gởi lên trời chon von tiếng hát. Chiều dần tan không lưu
lại vết nào. Màu mây biếc chim bay rồi xóa dấu. Cớ sao lòng ta động vọng
tiếng lao xao. Làm sao có thể lấy khoa học hay một thứ triết học nào đó để
cắt nghĩa về sự hồn nhiên đẹp đẽ một cách tĩnh tại đến như thế. Dường như
buổi chiều ấy, chúng ta thực sự quên đôi bàn chân guộc gầy của mình ngày
ngày trên mặt đất gập ghềnh, mỗi người trong veo niềm tự do khoáng đạt,
hát ca tưởng vô hồi vô hạn: Có bà mẹ đi tìm con trên đỉnh đồi lan trắng. Có
bà mẹ đi tìm con trong động hoa lan vàng…. Có bà mẹ đã thành thơ.... Giả
dụ buổi chiều đó không ở dưới cái khóm trúc bên dòng sông Cổ Cò kia, mà
trên một dòng sông khác, sông Hàn chẳng hạn, cũng có thể là một buổi chiều
thật đẹp, nhưng chắc là một vẻ đẹp không tinh khiết được như thế này. Dòng
sông thánh hạnh hay là tôi cuồng tín nữa cũng không rõ lắm, hay là những
niềm cô liêu thăm thẳm, bàng bạc với khói chiều trên con sông lấp lãng quên
biết lên tiếng gọi bạn đường. Sẽ khó lòng giải thích về một tương quan nào
đó giữa thế giới và con người, bởi lẽ suy tưởng, suy cho cùng cũng chỉ đạt
tới những ý tưởng nhưng lại khó bề đạt tới hiện hữu. Và vì thế đức tin, hay
nói rõ hơn là niềm đam mê cao cả, dẫn đường cho ta đi tìm mọi ẩn lực của
thế giới. Nơi ấy có thể sinh nở ra tình yêu, sinh nở ra một thăng hoa hay một
nhiệm màu, tất cả đều tiềm ẩn sự bí nhiệm kích thích niềm đam mê hướng
tới siêu việt.

Có gì trên dòng sông Cổ Cò - cái con sông mà thời gian đã tước đoạt
đi dòng chảy, lấp bồi từng quãng từng khúc thế kia, để tôi mải mê vẽ vời suy
tưởng đến vậy? Thử đứng nhìn ngọn Kim Sơn uy nghiêm cao ngất, từ chân
núi, chùa Quán Thế Âm như ẩn mình bên vách núi lô nhô những hang động.
Vâng, từ đó tiếng chuông chiều ngân dài làm mờ xa trên làn nước biếc tưởng
như thấm đẫm vào sông không hồi kết thúc. Không gian núi sông trầm tư đó
sao không thể là tha thể khai minh ra lối đi vô tận cho sự bình yên.

Thấu đạt những giá trị ngoài mình để ngưỡng mộ đấy là tình trạng
phóng thể. Hình ảnh của các sinh hoạt tâm linh, tất cả đều là dự phóng của
sự cảm thức mỗi con người. Bao lần Lễ hội Quán Thế Âm, một lễ hội giờ đã
thành dân gian hóa trong các sinh hoạt văn hóa cộng đồng. Nhưng với tôi,
mọi âm hưởng lễ hội ấy, không khởi từ gióng lên hồi trống khai hội, mà từ
sông nước ấy, hàng triệu ánh hoa đăng bồng bềnh ấy đã trở thành những hồi
quang vĩnh cửu, hễ mỗi lần ánh lên lung linh là từ sâu lắng tôi lại nghe ra lời
sông gọi mình quay về. Cũng có thể là tiếng hát dịu vợi vút lên trời của em,
một thứ thanh âm kỳ lạ, hễ cứ lẫn vào thế giới mờ tan cùng sương trắng trên
dòng sông là tôi lại diễn dịch ra: "Có bà mẹ đi tìm con trên đỉnh đồi lan
trắng...

Hư vô gọi hay là gì tôi không rõ, nhưng dòng sông thi sĩ của tôi ơi...,
người đã truyền tâm cảm ấy tự bao giờ để tôi ngâm hoài không dứt về một
cố hương xa thẳm - nơi sông lấp, sông bồi mà tình yêu ngày ngày cứ mỗi lên
xanh!

NNT

Gửi ý kiến của bạn
Tên của bạn
Email của bạn
01 Tháng Tám 20205:03 CH(Xem: 172)
Trong một lần giận chồng tê tái, tôi vùng chạy khỏi căn chung cư nhỏ, lẫm đẫm đi dọc theo hàng cây bọc dài quanh con sông trước nhà.
30 Tháng Bảy 20204:01 CH(Xem: 297)
Nghiêu Đề, một hoạ sĩ nghèo nhất thế giới. Vậy mà tôi đã quyết liệt gắn bó cùng anh,
27 Tháng Bảy 20205:11 CH(Xem: 107)
Isaiah Goldstein là một nhà phê bình âm nhạc độc đáo trong thế giới của ông.
17 Tháng Bảy 20204:48 CH(Xem: 130)
Khi tiếng chuông công phu khuya của chùa Linh Sơn ở lưng chừng núi Dinh theo gió văng vẳng bên tai thì hắn cũng vừa kịp mở mắt và lồm cồm bò dậy.
12 Tháng Bảy 202010:25 SA(Xem: 171)
Các tiệm cho thuê sách tồn tại song song với các nhà bán sách, đáp ứng rất tốt nhu cầu của người mê đọc sách nhưng ngân quỹ eo hẹp
08 Tháng Bảy 20204:32 CH(Xem: 184)
Tôi về nhà, còn nàng về với thuốc phiện: đời lại có thể giản dị đến như thế hay sao?
05 Tháng Bảy 20206:42 CH(Xem: 208)
“Trai khôn tìm vợ chợ đông/ Gái khôn tìm chồng giữa chốn ba quân”
04 Tháng Bảy 202010:37 SA(Xem: 355)
May cho tôi, những văn bản tôi mang về đều quen thuộc – chúng na ná nhau trong sự trích dẫn kinh điển mác-xít, cái này sao chép cái kia.
27 Tháng Sáu 20201:42 CH(Xem: 228)
trong thời khắc nhá nhem trước lúc sài-gòn ban hành quy chế giãn cách xã hội mùa covid19,
05 Tháng Sáu 20203:25 CH(Xem: 346)
Sau 30 năm lạc nhau, ở nhiều nghĩa, tôi gặp lại bạn cũ - bây giờ là một người Việt Nam không buồn không vui. Một người Việt Nam mà từ đầu đến chân toát ra sự man mác ở mọi lĩnh vực.
Du Tử Lê Thơ Toàn Tập/ Trọn bộ 4 tập, trên 2000 trang
Cơ sở HT Productions cùng với công ty Amazon đã ấn hành Tuyển tập tùy bút “Chỉ nhớ người thôi, đủ hết đời” của nhà thơ Du Tử Lê.
Trường hợp muốn có chữ ký tác giả để lưu niệm, ở Việt Nam, xin liên lạc với Cô Sóc, tel.: 090-260-4722. Ngoài Việt Nam, xin liên lạc với Ms. Phan Hạnh Tuyền, Email:phanhanhtuyen@gmail.com
Ở lần tái bản này, ngoài phần hiệu đính, cơ sở HT Productions còn có phần hình ảnh trên dưới 50 tác giả được đề cập trong sách.
TÁC GIẢ
(Xem: 1821)
Khi gặp Bùi Xuân Phái, thấy nhau, chúng tôi cùng bùi ngùi. Chúng tôi không nói được với nhau một lời nào!.! chỉ nhìn nhau. Mặc cho những giọt mắt già nua, hiếm hoi, lặng lẽ chảy…
(Xem: 15036)
dutule.com: Chúng tôi đăng lại, bài Du Tử Lê viết về bạn mình, nhà văn Nguyễn Xuân Hoàng, như món quà muộn, mừng Sinh Nhật anh.
(Xem: 9137)
Nhìn lại toàn cảnh 20 năm văn học, nghệ thuật miền Nam
(Xem: 404)
Trần Thanh Hiệp ghi nhận rằng “lịch sử” thơ Tự Do ở Việt Nam, đã chào đời khoảng cuối thập niên 1920, đầu thập niên 1930.
(Xem: 6433)
họ không chỉ là những viên gạch lót đường mà họ còn là những con én lẻ loi, tin rằng trong hoàn cảnh nào thì, mùa xuân rồi cũng sẽ tới.
(Xem: 42)
Du Tử Lê tên thật là Lê Cự Phách. Tên sao người vậy. Anh đã sống và viết đến những giây phút cuối cùng.
(Xem: 1270)
Nói như Orchid Lâm Quỳnh, không có cái gọi là “better place” cho bố, vì bố đã rất ấm áp, bình an trong ngôi nhà đó. Thiên đàng ở đâu thì kệ nó chớ!
(Xem: 132)
Hôm 13-8-2016, Du Tử Lê từ Mỹ trở về Huế, xứ sở mà nhà thơ đã có dịp nhiều lần ghé đến trong hàng chục năm trước.
(Xem: 2818)
Hiếm có cây bút nào sung mãn như Du Tử Lê khi ở tuổi 75 ông vẫn bền bỉ viết, viết và viết. Khảo cứu, phê bình, tiểu luận, bút ký... và đương nhiên thơ, bởi đó là ký hiệu nhận biết ông - một nhà thơ.
(Xem: 2979)
Theo thiển ý cá nhân tôi, thơ Du Tử Lê khá "hiền!"
(Xem: 11806)
Tình Sầu Du Tử Lê - Thơ: Du Tử Lê - Nhạc: Phạm Duy - Tiếng hát: Thái Thanh
(Xem: 1180)
Nhưng, khi em về nhà ngày hôm nay, thì bố của em, đã không còn.
(Xem: 2265)
Thơ Du Tử Lê, nhạc: Trần Duy Đức
(Xem: 2698)
Thời gian vừa qua, nhà thơ Du Tử Lê có nhận trả lời phỏng vấn hai đài truyền hình ở miền nam Cali là SET/TV và V-Star-TV.
(Xem: 2623)
Triển lãm tranh của Du Tử Lê, được tổ chức tại tư gia của ông bà Nhạc Sĩ Đăng Khánh-Phương Hoa
(Xem: 22496)
Tôi gọi thơ Du Tử Lê là thơ áo vàng, thơ vô địch, thơ về đầu.
(Xem: 16967)
Nhà báo Vũ Ánh phỏng vấn Du Tử Lê 11-2013
(Xem: 14693)
12-18-2009 Nhà thơ Du Tử Lê phỏng vấn nhạc sĩ Thân Trọng Uyên Phươn
(Xem: 17955)
Khi gối đầu lên ngực em - Thơ Du Tử Lê - Nhac: Tịnh Hiếu, Khoa Nguyễn - Tiếng hát: Đồng Thảo
(Xem: 15909)
Người về như bụi - Thơ: Du Tử Lê - Nhạc: Hoàng Quốc Bảo - Tiếng hát: Kim Tước
(Xem: 14476)
Hỏi chúa đi rồi em sẽ hay - Thơ: Du Tử Lê - Nhạc: Hoàng Thanh Tâm - Tiếng hát: Tuấn Anh
(Xem: 12282)
Khái Quát Văn Học Ba Miền - Du Tử Lê, Nguyễn Mạnh Trinh, Thái Tú Hạp
(Xem: 11225)
2013-03-30 Triển lãm tranh Du Tử Lê - Falls Church - Virginia
(Xem: 11337)
Nhạc sĩ Đăng Khánh cư ngụ tại Houston Texas, ngoài là một nhạc sĩ ông còn là một nha sĩ
(Xem: 10572)
Triển Lãm Tranh Du Tử Lê ở Hoa Thịnh Đốn
(Xem: 10268)
Triển lãm Tranh và đêm nhạc "Giữ Đời Cho Nhau" Du Tử Lê đã gặt hái sự thành công tại Seattl
(Xem: 17015)
Nhà báo Lê Văn là cựu Giám Đốc đài VOA phần Việt Ngữ
(Xem: 23830)
ngọn cây có những trời giông bão. ta có nghìn năm đợi một người
(Xem: 28860)
Cung Trầm Tưởng sinh ngày 28/2/1932 tại Hà Nội. Năm 15 tuổi ông bắt đầu làm thơ,
(Xem: 20358)
Tên thật Nguyễn đức Quang, sinh năm 1944 tại Sơn Tây. Theo gia đình vào Nam năm 1954
(Xem: 21663)
ơn em thơ dại từ trời/theo ta xuống biển vớt đời ta trôi/ơn em, dáng mỏng mưa vời
(Xem: 25446)
Nhạc sĩ Đăng Khánh cư ngụ tại Houston Texas, ngoài là một nhạc sĩ ông còn là một nha sĩ
(Xem: 24294)
Nhan đề đầu tiên của ca khúc “Hạnh phúc buồn,” là “Trong tay thánh nữ có đời tôi.”
(Xem: 20507)
Bác sĩ Bích Liên tốt nghiệp cử nhân Khoa học tại Đại Học UCI (1982), Tiến sĩ Y Khoa Đại học UCI (1987
Khách Thăm Viếng
2,622,526