VŨ THANH NƯƠNG - Ba Bài Thơ Tìm Thấy

Theo ông Nguyễn Đăng Khánh, em ruột của nhà văn Mai Thảo, gia đình ông tình cờ đã tìm được tại Sài Gòn 3 bài thơ rất ít người biết của chính anh mình, tác giả Ta Thấy Hình Ta Những Miếu Đền.

... Ông Khánh kể, 3 bài thơ này do anh Nguyễn Đức Chấn, cháu của ông Mai Thảo, tìm thấy tại Việt Nam từ khá lâu trước, khi Chấn về Sài Gòn đón mẹ sang Mỹ đoàn tụ cùng gia đình. Thư ông Khánh viết cho nhà văn Nguyễn Xuân Hoàng: “Chấn đã cố tìm ở nhà chị tôi (Mẹ của Chấn), nơi anh Mai Thảo thường lui tới trong những năm 1975-1978, một tấm ảnh mà chính cậu ấy đã chụp anh với chị Kiều Chinh tại nhà hàng La Pagode. Mặc dù không tìm thấy tấm ảnh đó, nhưng Chấn lại tìm được một tờ giấy, trên đó anh Mai Thảo ghi ba bài thơ có nhan đề lần lượt là Hình Tượng, Thủy Tinh và Kim. Sau hơn 20 năm, tờ giấy đã vàng, nét chữ đã mờ, rất khó đọc, nhưng vẫn là nét chữ của anh Mai Thảo. Ba bài thơ trên xác định một điều: Anh Mai Thảo làm thơ từ nhiều năm trước, chứ không phải mới làm thơ vào những năm gần cuối đời với tập Ta Thấy Hình Ta Những Miếu Đền xuất bản vào năm 1989 tại Mỹ…”.

Cùng với mấy bài thơ ấy, ông Khánh còn gửi một tấm ảnh do nhiếp ảnh gia Trần Cao Lĩnh chụp ông Mai Thảo ngồi với thi sĩ Vũ Hoàng Chương. Nơi góc trái bức ảnh, dưới chữ ký của Cao Lĩnh, thấy có dòng chữ viết tay: Dưới thềm gác mây 1974.

Đó chính là bức ảnh treo trên vách phòng ông Mai Thảo trong căn phòng nhỏ của ông ở trên đường Bolsa (Các bạn Tôi Nhớ có thể đọc lại bài Vũ Hoàng Chương Trong Trí Nhớ cũng từng post trong group, để biết thêm về nó – TN), phía sau nhà hàng Song Long.

Xin ghi lại nguyên văn 3 bài thơ của Mai Thảo dưới đây:

Hình Tượng

Từ trong cửa tối nhìn ra

Thấy gần: bóng lá, thấy xa: biển trời

Lá lay, bóng cách ngăn đời

Biển im, hình tượng cõi người không ta.

Thủy Tinh

Trở mình chăn chiếu mênh mông

Giấc mơ chật hẹp vẫn trong cuộc đời

Mộng ta không xóa nổi người

Đáy đêm còn đọng tiếng cười thủy tinh.

Kim

Miếng da bịt mắt thành đêm

Cây kim khâu miệng thành im lặng mồ

Tay chân, dây trói bao giờ

Da, kim, dây ấy bây giờ là ta.

Phong cách ấy, chữ nghĩa ấy không thể là ai khác, ngoài Mai Thảo.

Giới cầm bút đều biết, ông Nguyễn Đình Vượng là cha đẻ của tạp chí Văn ngày trước, và chính ông Mai Thảo là người đã tiếp sức nuôi nó lớn lên. Văn đã không có mặt nếu không có “bố già” Vượng, Trần Phong Giao, và Nguyễn Xuân Hoàng. Nhưng Văn không thể tồn tại nếu không có Mai Thảo.

Vũ Hoàng Chương (Bên trái) và Mai Thảo - Hình: Trần Cao Lĩnh
(Bức hình này treo trong phòng Mai Thảo)